സെൻട്രൽ വിസ്റ്റ പദ്ധതിയുടെ കീഴിൽ നിർമ്മിച്ച ‘സേവാ തീർത്ഥ’ സമുച്ചയത്തിൽ ജനുവരി 14 ന് പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദി പുതിയ പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസിലേക്ക് താമസം മാറും. കൊളോണിയൽ പാരമ്പര്യത്തിനപ്പുറത്തേക്ക് നീങ്ങുന്നതിനും ഭരണം കൂടുതൽ ഫലപ്രദമാക്കുന്നതിനുമുള്ള ഭരണപരമായ ആധുനികവൽക്കരണത്തിലേക്കുള്ള ഒരു സുപ്രധാന ചുവടുവയ്പ്പായിട്ടാണ് ഈ നീക്കം കാണുന്നത്.

ന്യൂഡൽഹി: പ്രധാനമന്ത്രി നരേന്ദ്ര മോദിയുടെ പുതിയ ഓഫീസ് നിർമ്മാണം ഇപ്പോൾ അവസാന ഘട്ടത്തിലാണ്, മകരസംക്രാന്തിയോടനുബന്ധിച്ച് ജനുവരി 14 ന് അദ്ദേഹം ചുമതലയേൽക്കുമെന്ന് പ്രതീക്ഷിക്കുന്നു. രാജ്യത്തിന്റെ ഭരണസംവിധാനത്തെ ആധുനികവൽക്കരിക്കാനും കൂടുതൽ കാര്യക്ഷമമാക്കാനും ലക്ഷ്യമിടുന്ന സെൻട്രൽ വിസ്റ്റ പുനർവികസന പദ്ധതിയുടെ ഭാഗമായി വികസിപ്പിച്ചെടുത്ത അത്യാധുനിക “സേവാ തീർത്ഥ്” സമുച്ചയത്തിന്റെ ഭാഗമാണ് പുതിയ ഓഫീസ്.
പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസ് (പിഎംഒ), കാബിനറ്റ് സെക്രട്ടേറിയറ്റ്, ദേശീയ സുരക്ഷാ കൗൺസിൽ സെക്രട്ടേറിയറ്റ് (എൻഎസ്സിഎസ്) എന്നിവ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായാണ് “സേവാ തീർത്ഥ” സമുച്ചയം പ്രത്യേകം രൂപകൽപ്പന ചെയ്തിരിക്കുന്നത്. ഓരോ സെൻസിറ്റീവ് വകുപ്പിനും സ്വതന്ത്രമായും സുരക്ഷിതമായും പ്രവർത്തിക്കാൻ അനുവദിക്കുന്നതിനായി മൂന്ന് വ്യത്യസ്ത കെട്ടിടങ്ങൾ ഈ സമുച്ചയത്തിലുണ്ട്. പുതിയ പിഎംഒ കെട്ടിടത്തിന് “സേവാ തീർത്ഥ-1” എന്ന് പേരിട്ടിട്ടുണ്ട്, അതേസമയം “സേവാ തീർത്ഥ-2” ഇതിനകം കാബിനറ്റ് സെക്രട്ടേറിയറ്റും പ്രവർത്തിക്കുന്നു. ദേശീയ സുരക്ഷാ ഉപദേഷ്ടാവിന്റെയും എൻഎസ്സിഎസിന്റെയും ഓഫീസുകൾ സ്ഥാപിക്കുന്നതിനായി “സേവാ തീർത്ഥ-3” വികസിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.
പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസ് സൗത്ത് ബ്ലോക്കിൽ നിന്ന് മാറ്റിയത് ചരിത്രപരമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. സ്വാതന്ത്ര്യലബ്ധിക്കുശേഷം, പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസ് സൗത്ത് ബ്ലോക്കിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. എന്നാൽ, ഇപ്പോൾ ഈ ക്രമീകരണം മാറുകയാണ്. കൊളോണിയൽ പൈതൃകത്തിനപ്പുറത്തേക്ക് നീങ്ങുന്നതിനും പുതിയൊരു ഇന്ത്യയുടെ സ്വത്വം സ്ഥാപിക്കുന്നതിനുമുള്ള ഒരു പ്രധാന ചുവടുവയ്പ്പായിട്ടാണ് സർക്കാർ ഇതിനെ കാണുന്നത്. പുതിയ ഓഫീസ് ആധുനിക സാങ്കേതികവിദ്യ കൊണ്ട് സജ്ജീകരിക്കുക മാത്രമല്ല, അതിന്റെ വാസ്തുവിദ്യ “സേവനത്തിന്റെയും” “കടമയുടെയും” മനോഭാവത്തിനും പ്രാധാന്യം നൽകും.
പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസും മറ്റ് ഓഫീസുകളും മാറ്റിസ്ഥാപിച്ചതിനെത്തുടർന്ന്, നോർത്ത്, സൗത്ത് ബ്ലോക്കുകൾ പൊതുജനങ്ങൾക്കായി തുറന്നുകൊടുക്കും. ചരിത്രപരമായ ഈ രണ്ട് കെട്ടിടങ്ങളെയും “യുഗങ്ങളിലൂടെയുള്ള ഇന്ത്യയുടെ മ്യൂസിയം” ആക്കി വികസിപ്പിക്കാനുള്ള പദ്ധതികളുണ്ട്. 2024 ഡിസംബർ 19 ന് ഒരു പ്രമുഖ ഫ്രഞ്ച് മ്യൂസിയം വികസന ഏജൻസിയുമായി ഈ പദ്ധതിക്കായുള്ള സാങ്കേതിക സഹകരണ കരാർ ഒപ്പു വെച്ചിരുന്നു. പുരാതന കാലം മുതൽ ആധുനിക കാലം വരെയുള്ള ഇന്ത്യയുടെ യാത്ര ഈ മ്യൂസിയം പ്രദർശിപ്പിക്കും.
എക്സിക്യൂട്ടീവ് എൻക്ലേവ് എന്നും അറിയപ്പെടുന്ന “സേവാ തീർത്ഥ്” സമുച്ചയം ഏകദേശം ₹1,189 കോടി ചെലവിൽ ലാർസൻ & ടൂബ്രോയാണ് നിര്മ്മിക്കുന്നത്. ഏകദേശം 2.26 ലക്ഷം ചതുരശ്ര അടി വിസ്തീർണ്ണമാണ് ഈ സമുച്ചയത്തിനുള്ളത്. നിലവിൽ “എക്സിക്യൂട്ടീവ് എൻക്ലേവ് പാർട്ട് -2” എന്നറിയപ്പെടുന്ന പ്രധാനമന്ത്രിയുടെ പുതിയ ഔദ്യോഗിക വസതിയും സമീപത്ത് നിർമ്മാണത്തിലാണ്.
ഡൽഹിയിലുടനീളമുള്ള മന്ത്രാലയങ്ങളെ ഏകീകരിച്ചുകൊണ്ട് ഭരണപരമായ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കാര്യക്ഷമമാക്കാൻ കേന്ദ്ര സർക്കാർ തുടർച്ചയായി പ്രവർത്തിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുകയാണ്. ഈ ശ്രമത്തിന്റെ ഭാഗമായി പുതിയ കോമൺ സെൻട്രൽ സെക്രട്ടേറിയറ്റ് (സിസിഎസ്) കെട്ടിടങ്ങൾ നിർമ്മിക്കപ്പെടുന്നു. കഴിഞ്ഞ വർഷം ഓഗസ്റ്റിൽ ഉദ്ഘാടനം ചെയ്ത കർത്തവ്യ ഭവനിലേക്ക് നിരവധി മന്ത്രാലയങ്ങൾ ഇതിനകം മാറിയിട്ടുണ്ട്. ഇത് നയപരമായ തീരുമാനങ്ങൾ വേഗത്തിലാക്കുകയും ഭരണം മെച്ചപ്പെടുത്തുകയും ചെയ്യുമെന്ന് സർക്കാർ വിശ്വസിക്കുന്നു.
