പിടിച്ചുപറി, കൊലപാതകശ്രമം എന്നീ കുറ്റങ്ങൾ ചുമത്തപ്പെട്ട ഒരാൾക്ക് ജാമ്യം അനുവദിച്ചുകൊണ്ട് സുപ്രീം കോടതി, വിചാരണ ആരംഭിക്കാതെ അയാളെ ജയിലിൽ അടയ്ക്കുന്നത് ശിക്ഷയ്ക്ക് തുല്യമാണെന്ന് വിധിച്ചു. ക്രിമിനൽ നടപടികൾ വൈകിപ്പിക്കുന്നത് ദീർഘകാല തടവിന് ന്യായീകരിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്ന് കോടതി ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു.
ന്യൂഡൽഹി: വിചാരണ ആരംഭിക്കാതെ ഒരു പ്രതിയെ ജയിലിൽ അടയ്ക്കുന്നത് ശിക്ഷയ്ക്ക് തുല്യമാണെന്ന് സുപ്രീം കോടതി ഒരു വിധിന്യായത്തിൽ ശ്രദ്ധേയമായ നിരീക്ഷണം നടത്തി. ക്രിമിനൽ നടപടികൾ വൈകിപ്പിക്കുന്നത് ദീർഘകാല തടവിന് ന്യായീകരിക്കാൻ കഴിയില്ലെന്നും വിധിയില് ഊന്നിപ്പറഞ്ഞു.
കൊള്ളയടിക്കലും കൊലപാതകശ്രമവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട കേസിൽ പഞ്ചാബ് സ്വദേശിയായ ഒരാൾക്ക് ജാമ്യം അനുവദിച്ചുകൊണ്ട്, ജസ്റ്റിസുമാരായ ദീപങ്കർ ദത്തയും പ്രസന്ന ബി. വരാലെയും അടങ്ങുന്ന ബെഞ്ച്, അറസ്റ്റ് ചെയ്യപ്പെട്ടിട്ട് ഏകദേശം രണ്ട് വർഷം കഴിഞ്ഞിട്ടും വിചാരണ ഇതുവരെ ആരംഭിച്ചിട്ടില്ലെന്ന് ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
ഇതുസംബന്ധിച്ച്, ചൊവ്വാഴ്ച (മാർച്ച് 24) പുറപ്പെടുവിച്ച മാർച്ച് 13 ലെ കോടതി ഉത്തരവിൽ ഇങ്ങനെ പറയുന്നു, “അപ്പീലന്റെ അറസ്റ്റ് നടന്നിട്ട് ഏകദേശം രണ്ട് വർഷം പിന്നിട്ടിരിക്കുന്നു, പക്ഷേ വിചാരണ പോലും ആരംഭിച്ചിട്ടില്ല, അതിനാൽ, അത് അവസാനിക്കുന്നതിന്റെ ഒരു ലക്ഷണവുമില്ല. വിചാരണ കൂടാതെ തടവിലാക്കൽ ശിക്ഷയ്ക്ക് തുല്യമാണ്.”
പഞ്ചാബ്, ഹരിയാന ഹൈക്കോടതി ജാമ്യം നിഷേധിച്ച ഉത്തരവിനെതിരെ ബാനു എന്ന പ്രദീപ് കുമാർ സമർപ്പിച്ച അപ്പീലിലാണ് വിധി വന്നത് എന്നത് ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഇന്ത്യൻ ശിക്ഷാ നിയമത്തിലെയും ആയുധ നിയമത്തിലെയും വ്യവസ്ഥകൾ പ്രകാരം കൊലപാതകശ്രമം, കൊള്ളയടിക്കൽ എന്നിവയുൾപ്പെടെ നിരവധി കുറ്റങ്ങൾക്ക് 2024 ഏപ്രിലിലാണ് പ്രദീപ് കുമാറിനെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തത്.
കേസിൽ 23 സാക്ഷികളെ വിസ്തരിക്കാൻ നിർദ്ദേശിച്ചിട്ടുണ്ടെങ്കിലും ഒരു സാക്ഷിയെ പോലും വിസ്തരിച്ചിട്ടില്ലെന്ന പ്രോസിക്യൂഷന്റെ പ്രസ്താവന സുപ്രീം കോടതി ശ്രദ്ധിച്ചു. വിചാരണ പൂർത്തിയാകാൻ ഗണ്യമായ സമയമെടുക്കുമെന്ന് ഇത് സൂചിപ്പിക്കുന്നുവെന്ന് കോടതി പ്രസ്താവിച്ചു. ഈ സാഹചര്യത്തിൽ, തുടർച്ചയായ തടങ്കൽ നീതീകരിക്കാനാവില്ലെന്ന് ബെഞ്ച് വിധിച്ചു.
‘മുഴുവൻ വിഷയവും നിരീക്ഷിച്ച ശേഷം, കേസ് കേൾക്കുന്നത് വരെ അപ്പീൽക്കാരനെ കൂടുതൽ കസ്റ്റഡിയിൽ സൂക്ഷിക്കേണ്ട ആവശ്യമില്ലെന്ന നിഗമനത്തിൽ ഞങ്ങൾ എത്തി’ എന്ന് കോടതി തീരുമാനത്തിൽ പറഞ്ഞു.
ഈ തീരുമാനത്തോടെ, ജാമ്യാപേക്ഷ തള്ളിക്കൊണ്ടുള്ള ഹൈക്കോടതി ഉത്തരവ് കോടതി റദ്ദാക്കി. സാക്ഷികളെ സ്വാധീനിക്കാതിരിക്കുക, പതിവായി നടപടിക്രമങ്ങളിൽ പങ്കെടുക്കുക തുടങ്ങിയ വ്യവസ്ഥകൾക്ക് വിധേയമായി വിചാരണ കോടതി നിശ്ചയിച്ച ജാമ്യത്തിൽ പ്രതിയെ വിട്ടയക്കാൻ കോടതി നിർദ്ദേശിച്ചു.
ശ്രദ്ധേയമായി, വേഗത്തിലുള്ള വിചാരണയുടെ ഭരണഘടനാപരമായ അനിവാര്യതയും ദീർഘകാല വിചാരണയ്ക്കു മുമ്പുള്ള തടങ്കൽ സാധാരണ നിലയിലാക്കുന്നതിന്റെ അപകടങ്ങളും ഉയർത്തിക്കാട്ടുന്ന സുപ്രീം കോടതിയുടെ ശക്തമായ നിരവധി വിധിന്യായങ്ങളുടെ പരമ്പരയിലെ ഏറ്റവും പുതിയതാണ് ഈ ഉത്തരവ്.
ദിവസങ്ങൾക്ക് മുമ്പ്, ഒരു വിചാരണത്തടവുകാരനെ ഏഴ് വർഷത്തേക്ക് ജയിലിൽ അടച്ചതിനും ഏഴ് സാക്ഷികളെ മാത്രം വിസ്തരിച്ചതിനും ജമ്മു കശ്മീർ ഭരണകൂടത്തെ കോടതി ശക്തമായി ശാസിച്ചിരുന്നു – ഇത് ആർട്ടിക്കിൾ 21 ന്റെയും വ്യക്തിസ്വാതന്ത്ര്യത്തിനുള്ള അവകാശത്തിന്റെയും ‘പരിഹാസം’ ആണെന്ന് കോടതി വിശേഷിപ്പിച്ചു.
ഈ മാസം ആദ്യം സമാനമായ മറ്റൊരു കേസിൽ, പൊതുജനധാരണയോ മുൻവിധിയോ മൂലമുണ്ടാകുന്ന അമിതമായ അന്വേഷണങ്ങൾക്കെതിരെ കോടതി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിരുന്നു, പ്രതിയെ പിന്നീട് കുറ്റവിമുക്തനാക്കിയാലും തെറ്റായ തടവ് വ്യക്തികളിലും കുടുംബങ്ങളിലും ശാശ്വതമായ മുറിവ് അവശേഷിപ്പിക്കുമെന്ന് പറഞ്ഞു.
“അറസ്റ്റ്, തടവ്, വിചാരണ എന്നിവയുടെ ആഘാതം നിലനിൽക്കുന്ന മുറിവുകൾ അവശേഷിപ്പിക്കുന്നു” എന്ന് കോടതി പറഞ്ഞു. പിഴവുകളുള്ള പ്രോസിക്യൂഷനും നീതിയിലെ കാലതാമസത്തിനും മനുഷ്യ വില നൽകേണ്ടിവരുമെന്നും കോടതി ചൂണ്ടിക്കാട്ടി.
