തിരുവനന്തപുരം: സംസ്ഥാനത്തെ വൈദ്യുതി പ്രതിസന്ധി പരിഹരിക്കാനെന്ന പേരിൽ സ്വകാര്യ കമ്പനിയായ ജിഎൻഎ എനർജി പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡുമായി കരാറിലേർപ്പെടാനുള്ള നീക്കത്തിന് തുടക്കമിട്ടത് ചീഫ് സെക്രട്ടറി ബിശ്വനാഥ് സിൻഹയാണെന്ന വിവരം പുറത്തുവന്നതോടെ സംസ്ഥാന സർക്കാരിനെതിരെ പുതിയ വിവാദം പൊട്ടിപ്പുറപ്പെട്ടു. ഹിമാചൽ പ്രദേശിൽനിന്ന് വൈദ്യുതി വാങ്ങുന്നതിനുള്ള കരാർ നടപടികൾ പുരോഗമിക്കുന്നതിനിടെ ഹരിയാന ആസ്ഥാനമായുള്ള ജിഎൻഎ എനർജിയെ ബദലായി പരിഗണിക്കണമെന്ന് ചീഫ് സെക്രട്ടറി ഔദ്യോഗിക ഫയലിൽ പ്രത്യേകം നിർദേശിച്ചുവെന്നാണ് പുറത്തുവരുന്ന റിപ്പോർട്ടുകൾ. കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ വൈദ്യുതി ലഭ്യമാക്കാമെന്ന വാദമുയർത്തിയാണ് സ്വകാര്യ കമ്പനിയെ കരാർ നടപടികളിലേക്ക് കൊണ്ടുവന്നതെന്നാണ് ആരോപണം.
എന്നാൽ, നിർദിഷ്ട കരാർ നടപ്പാക്കിയാൽ കേരള സംസ്ഥാന വൈദ്യുതി ബോർഡിന് (കെഎസ്ഇബി) ഏകദേശം 903 കോടി രൂപയുടെ അധിക സാമ്പത്തിക ബാധ്യതയുണ്ടാകുമെന്ന് അന്നത്തെ ചെയർമാൻ എം.ജി. രാജമാണിക്യം മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയിരുന്നതായാണ് വിവരം. ഈ മുന്നറിയിപ്പും കരാറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സാങ്കേതിക ആശങ്കകളും അവഗണിച്ചുകൊണ്ട് നടപടികളുമായി മുന്നോട്ടുപോകാൻ ചീഫ് സെക്രട്ടറി ശ്രമിച്ചുവെന്നാണ് ആരോപണം. മുഖ്യമന്ത്രി വി.ഡി. സതീശന്റെ ഓഫീസിൽനിന്നും കരാറിന് അനുകൂലമായ ഇടപെടലുകളുണ്ടായെന്നും കെഎസ്ഇബിക്കുമേൽ സമ്മർദം ചെലുത്തിയെന്നും റിപ്പോർട്ടുകൾ പറയുന്നു.
കെഎസ്ഇബി ചെയർമാൻ സ്ഥാനത്തുനിന്ന് രാജമാണിക്യത്തെ മാറ്റുന്നതിന് തൊട്ടുമുമ്പുവരെ കരാർ യാഥാർഥ്യമാക്കാനുള്ള ശ്രമങ്ങൾ തുടർന്നുവെന്ന വിവരവും വിവാദത്തിന് ആക്കം കൂട്ടുകയാണ്. വൈദ്യുതി ബോർഡിന്റെ സാമ്പത്തിക താൽപര്യങ്ങൾക്ക് വിരുദ്ധമായേക്കാവുന്ന നിർദേശവുമായി സർക്കാർ ഉന്നതതലത്തിൽ മുന്നോട്ടു പോയതിന്റെ കാരണങ്ങളെക്കുറിച്ചാണ് പ്രധാനമായും ചോദ്യങ്ങളുയരുന്നത്.
സംസ്ഥാനത്ത് അനുഭവപ്പെടാനിടയുള്ള വൈദ്യുതി ക്ഷാമം പരിഹരിക്കുന്നതിനായി ഹിമാചൽ പ്രദേശിൽനിന്ന് യൂണിറ്റിന് 14.50 രൂപ നിരക്കിൽ വൈദ്യുതി വാങ്ങുന്നതിനുള്ള സാധ്യതയാണ് വൈദ്യുതി മന്ത്രി സണ്ണി ജോസഫും കെഎസ്ഇബിയും ആദ്യം പരിശോധിച്ചിരുന്നത്. വൈദ്യുതി ലഭ്യത ഉറപ്പാക്കുന്നതിനൊപ്പം അടിയന്തര സാഹചര്യങ്ങളിൽ തടസ്സമില്ലാതെ വിതരണം നടത്തുകയെന്ന ലക്ഷ്യവും ഈ നീക്കത്തിനുണ്ടായിരുന്നു.
എന്നാൽ, ഹിമാചൽ പ്രദേശിൽനിന്നുള്ള വൈദ്യുതി വാങ്ങൽ സംസ്ഥാനത്തിന് വലിയ സാമ്പത്തിക ബാധ്യത സൃഷ്ടിക്കുമെന്ന വിലയിരുത്തലാണ് ബദൽ മാർഗങ്ങൾ പരിശോധിക്കുന്നതിലേക്ക് നയിച്ചതെന്നാണ് സർക്കാർ വിശദീകരണം. ഈ സാഹചര്യത്തിലാണ് ജിഎൻഎ എനർജി പ്രൈവറ്റ് ലിമിറ്റഡിലൂടെ കുറഞ്ഞ നിരക്കിൽ വൈദ്യുതി ലഭ്യമാക്കാമെന്ന നിർദേശം ചീഫ് സെക്രട്ടറി മുന്നോട്ടുവച്ചത്.
ഹിമാചൽ കരാറുമായി താരതമ്യം ചെയ്യുമ്പോൾ ജിഎൻഎ വഴിയുള്ള വൈദ്യുതി ഇടപാടിലൂടെ ഏകദേശം 2,232 കോടി രൂപ ലാഭിക്കാനാകുമെന്നായിരുന്നു സർക്കാർ തലത്തിൽ ഉയർന്ന വാദം. ഈ കണക്കിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ നിർദേശം പരിഗണിച്ചതെന്നും മുഖ്യമന്ത്രി ഇതിനെ അനുകൂലിച്ചിരുന്നുവെന്നുമാണ് പുറത്തുവരുന്ന വിവരം.
എന്നാൽ, സർക്കാർ പ്രതീക്ഷിച്ച ലാഭവും കെഎസ്ഇബി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയ അധിക ബാധ്യതയും തമ്മിലുള്ള വലിയ വ്യത്യാസമാണ് കരാറിന്റെ സാമ്പത്തിക യുക്തിയെക്കുറിച്ച് സംശയങ്ങൾ ഉയർത്തുന്നത്. വൈദ്യുതി വാങ്ങുന്നതിനുള്ള നിരക്ക്, കരാറിന്റെ കാലാവധി, അനുബന്ധ ചെലവുകൾ, ഭാവിയിലെ സാമ്പത്തിക ബാധ്യതകൾ തുടങ്ങിയ കാര്യങ്ങളിൽ വ്യക്തത വരുത്തണമെന്ന ആവശ്യവും ഇതോടെ ശക്തമായി.
ജിഎൻഎ എനർജിയുമായി കരാറിലേർപ്പെടുന്നതിനെതിരെ കെഎസ്ഇബി ചെയർമാനായിരുന്ന എം.ജി. രാജമാണിക്യം ശക്തമായ എതിർപ്പ് രേഖപ്പെടുത്തിയിരുന്നുവെന്നാണ് റിപ്പോർട്ടുകൾ. കരാർ നടപ്പാക്കുന്നതിലൂടെ ബോർഡിന് 903 കോടി രൂപയുടെ അധിക ബാധ്യതയുണ്ടാകാമെന്നായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിലയിരുത്തൽ.
വൈദ്യുതി ബോർഡിന്റെ സാമ്പത്തിക സ്ഥിതിയും ഭാവിയിലെ വൈദ്യുതി ആവശ്യകതയും പരിഗണിക്കാതെ ദീർഘകാല ബാധ്യത സൃഷ്ടിക്കുന്ന തീരുമാനത്തിലേക്ക് കടക്കരുതെന്ന നിലപാടാണ് കെഎസ്ഇബി സ്വീകരിച്ചതെന്നാണ് സൂചന. എന്നാൽ, ഈ ആശങ്കകൾ പരിഹരിക്കുന്നതിനുപകരം കരാറുമായി മുന്നോട്ടുപോകാൻ ഉന്നത ഉദ്യോഗസ്ഥതലത്തിൽ ശ്രമം നടന്നുവെന്നാണ് ആരോപണം.
രാജമാണിക്യത്തെ ചെയർമാൻ സ്ഥാനത്തുനിന്ന് മാറ്റിയതും കരാർ വിവാദവും തമ്മിൽ ബന്ധമുണ്ടോയെന്ന ചോദ്യവും ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്. എന്നാൽ, സ്ഥാനമാറ്റം കരാറുമായി നേരിട്ട് ബന്ധപ്പെട്ടതാണെന്ന് സ്ഥിരീകരിക്കുന്ന തെളിവുകൾ പുറത്തുവന്നതായി വ്യക്തമല്ല.
ജിഎൻഎ എനർജിയുമായുള്ള കരാർ നടപടികളിൽ വൈദ്യുതി മന്ത്രി സണ്ണി ജോസഫിനെ വേണ്ടവിധം അറിയിച്ചിരുന്നില്ലെന്ന ആരോപണവും സർക്കാരിന് തിരിച്ചടിയായിട്ടുണ്ട്. വൈദ്യുതി വകുപ്പിന്റെ നേരിട്ടുള്ള ചുമതലയുള്ള മന്ത്രിയെ മാറ്റിനിർത്തി മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ ഓഫീസും ചീഫ് സെക്രട്ടറിയും നിർണായക തീരുമാനങ്ങളിലേക്ക് നീങ്ങിയെന്ന ആക്ഷേപമാണ് ഉയരുന്നത്.
ജിഎൻഎ ഒരു സ്വകാര്യ വൈദ്യുതി വ്യാപാര പ്ലാറ്റ്‌ഫോമാണെന്നും പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനമായ കെഎസ്ഇബി ഇത്തരം സ്ഥാപനവുമായി കരാറിലേർപ്പെടുമ്പോൾ നിയമപരവും സാങ്കേതികവും സാമ്പത്തികവുമായ നിരവധി കാര്യങ്ങൾ പരിശോധിക്കേണ്ടതുണ്ടെന്നും മന്ത്രി ചൂണ്ടിക്കാട്ടിയിരുന്നു.
കരാറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നടപടിക്രമങ്ങളിലും തീരുമാനമെടുക്കൽ സംവിധാനത്തിലും വ്യക്തത വേണമെന്ന നിലപാടാണ് മന്ത്രിയുടെ പ്രതികരണത്തിലൂടെ പുറത്തുവന്നത്. വൈദ്യുതി വകുപ്പുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സുപ്രധാന തീരുമാനത്തിൽ വകുപ്പുമന്ത്രിയുടെ പങ്കാളിത്തം എത്രത്തോളമുണ്ടായിരുന്നുവെന്നതും വിവാദത്തിന്റെ പ്രധാന വിഷയമായി മാറി.
വിവാദം ശക്തമായതോടെ ജിഎൻഎ എനർജിയുമായുള്ള നിർദിഷ്ട കരാറിന്റെ മുഴുവൻ രേഖകളും പുറത്തുവിടണമെന്ന ആവശ്യവുമായി പ്രതിപക്ഷം രംഗത്തെത്തി. ചീഫ് സെക്രട്ടറിയുടെ ഫയൽ കുറിപ്പുകൾ, കെഎസ്ഇബി നൽകിയ സാമ്പത്തിക മുന്നറിയിപ്പുകൾ, സർക്കാർ നടത്തിയ ചെലവ് താരതമ്യം, കരാറുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മറ്റ് ഔദ്യോഗിക ആശയവിനിമയങ്ങൾ എന്നിവ പരസ്യപ്പെടുത്തണമെന്നാണ് ആവശ്യം.
903 കോടി രൂപയുടെ അധിക ബാധ്യതയുണ്ടാകുമെന്ന കെഎസ്ഇബിയുടെ മുന്നറിയിപ്പിനിടയിലും 2,232 കോടി രൂപയുടെ ലാഭമുണ്ടാകുമെന്ന കണക്കിൽ സർക്കാർ എങ്ങനെ എത്തിയെന്നതാണ് ഉയരുന്ന പ്രധാന ചോദ്യം. ഈ കണക്കുകളുടെ അടിസ്ഥാനവും കരാർ വ്യവസ്ഥകളും വിശദീകരിക്കാതെ വിവാദത്തിന് വിരാമമിടാനാകില്ലെന്ന നിലപാടാണ് വിമർശകർ സ്വീകരിക്കുന്നത്.
കരാറിൽ ഒപ്പിടാൻ കെഎസ്ഇബിക്കുമേൽ സമ്മർദം ചെലുത്തിയെന്ന ആരോപണവും ചെയർമാന്റെ സ്ഥാനമാറ്റവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട സംശയങ്ങളും സ്വതന്ത്രമായി പരിശോധിക്കണമെന്ന ആവശ്യവും ഉയർന്നിട്ടുണ്ട്. രാഷ്ട്രീയവും ഭരണപരവുമായ വിവാദങ്ങൾ ശക്തമായതോടെ ജിഎൻഎ എനർജിയുമായുള്ള കരാർ നടപടികളിൽനിന്ന് പിന്മാറാൻ സർക്കാർ തീരുമാനിക്കുകയായിരുന്നു. നിലവിലെ സാഹചര്യത്തിൽ സംസ്ഥാനത്തിന് അധിക വൈദ്യുതി വാങ്ങേണ്ട ആവശ്യമില്ലെന്ന കെഎസ്ഇബിയുടെ പുതിയ സാങ്കേതിക വിലയിരുത്തലാണ് തീരുമാനത്തിന് അടിസ്ഥാനമായി ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നത്.
സംസ്ഥാനത്തെ വൈദ്യുതി ആവശ്യകതയും ലഭ്യതയും വീണ്ടും പരിശോധിച്ച സാഹചര്യത്തിൽ സ്വകാര്യ കമ്പനിയുമായി പുതിയ കരാറിലേർപ്പെടേണ്ടതില്ലെന്ന നിലപാടിലേക്ക് സർക്കാർ എത്തിയെന്നാണ് വിശദീകരണം.
അതേസമയം, ജിഎൻഎ എനർജിയുമായി സർക്കാർ ഇതുവരെ കരാറിൽ ഒപ്പിട്ടിട്ടില്ലെന്നും ലഭിച്ച നിർദേശം പരിശോധിക്കുന്ന നടപടികൾ മാത്രമാണ് നടന്നതെന്നുമാണ് മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ പ്രതികരണം. കരാർ അന്തിമമാക്കുകയോ നടപ്പാക്കുകയോ ചെയ്തിട്ടില്ലെന്ന നിലപാടിലൂടെ ആരോപണങ്ങളെ പ്രതിരോധിക്കാനാണ് സർക്കാർ ശ്രമിക്കുന്നത്.
ജിഎൻഎ എനർജിയുമായുള്ള കരാർ നീക്കം ഉപേക്ഷിച്ചെങ്കിലും അതിലേക്ക് നയിച്ച തീരുമാനങ്ങളും ഉദ്യോഗസ്ഥതല ഇടപെടലുകളും സംബന്ധിച്ച ചോദ്യങ്ങൾ ഇപ്പോഴും അവശേഷിക്കുകയാണ്. വൈദ്യുതി ബോർഡിന്റെ എതിർപ്പിനിടയിലും സ്വകാര്യ കമ്പനിയുടെ നിർദേശം മുന്നോട്ടുകൊണ്ടുപോകാൻ ചീഫ് സെക്രട്ടറി താൽപര്യം പ്രകടിപ്പിച്ചതെന്തിനാണെന്നതാണ് പ്രധാന ചോദ്യം.
കെഎസ്ഇബി മുന്നറിയിപ്പ് നൽകിയ സാമ്പത്തിക ബാധ്യത, സർക്കാർ മുന്നോട്ടുവച്ച ലാഭക്കണക്ക്, വൈദ്യുതി മന്ത്രിയുടെ എതിർപ്പ്, ചെയർമാന്റെ സ്ഥാനമാറ്റം തുടങ്ങിയ വിഷയങ്ങളിൽ വ്യക്തത വരേണ്ടതുണ്ട്. കരാർ നടപടികളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട മുഴുവൻ രേഖകളും പുറത്തുവന്നാൽ മാത്രമേ തീരുമാനങ്ങൾക്ക് പിന്നിലെ സാഹചര്യങ്ങൾ പൂർണമായി വിലയിരുത്താനാകൂ.
കരാർ ഒപ്പിടുന്നതിന് മുമ്പുതന്നെ സർക്കാർ പിന്മാറിയെങ്കിലും പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക താൽപര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുന്നതിലും ഭരണപരമായ സുതാര്യത ഉറപ്പാക്കുന്നതിലും സ്വീകരിച്ച സമീപനമാണ് ഇപ്പോൾ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടുന്നത്. ചീഫ് സെക്രട്ടറിയുടെ ഫയൽ ഇടപെടലുകളും കെഎസ്ഇബിയുടെ മുന്നറിയിപ്പുകളും സംബന്ധിച്ച കൂടുതൽ വിവരങ്ങൾ പുറത്തുവന്നാൽ വൈദ്യുതി കരാർ വിവാദം വരും ദിവസങ്ങളിലും സംസ്ഥാന രാഷ്ട്രീയത്തിൽ സജീവ ചർച്ചയായേക്കും.
