- അതിരുകൾക്കപ്പുറം വ്യാപിച്ച ഒരുവിശ്വമാനവ ദർശനം
- ശ്രീ നാരായണ ഗുരുവിന്റെ കേരളത്തിന് പുറത്തുള്ള യാത്രകളും പ്രവർത്തനങ്ങളും
ശ്രീ നാരായണ ഗുരുവിന്റെ ജീവിതത്തെ കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക നവോത്ഥാനത്തിന്റെപരിധിയിൽ മാത്രം ഒതുക്കിക്കാണുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ വ്യക്തിത്വത്തിന്റെ വിശാലതയെ പരിമിതപ്പെടുത്തുന്നതായിരിക്കും. കേരളത്തിലെ ജാതിവ്യവസ്ഥയ്ക്കും സാമൂഹിക അസമത്വങ്ങൾക്കും എതിരെ പ്രവർത്തിച്ച ഗുരു, തന്റെ ആത്മീയ അന്വേഷണങ്ങളുടെയും സാമൂഹിക ഇടപെടലുകളുടെയും ഭാഗമായി കേരളത്തിന് പുറത്തുള്ള പ്രദേശങ്ങളിലേക്കും സഞ്ചരിച്ചു. പ്രത്യേകിച്ച് ഇന്നത്തെ തമിഴ്നാട്ടിലെ തെക്കൻ പ്രദേശങ്ങളും കർണാടകത്തിലെ മംഗളൂരും ഗുരുവിന്റെ ജീവിതത്തിലും പ്രവർത്തനങ്ങളിലും ശ്രദ്ധേയമായ സ്ഥാനമാണ് നേടിയിട്ടുള്ളത്. ഈ യാത്രകൾ വെറും തീർത്ഥാടനങ്ങളായിരുന്നില്ല; മനുഷ്യരുടെ ജീവിതാവസ്ഥ നേരിൽ മനസ്സിലാക്കുകയും ആത്മീയതയെ സാമൂഹിക പുരോഗതിയുമായി ബന്ധിപ്പിക്കുകയും ചെയ്ത പ്രവർത്തന യാത്രകളായിരുന്നു.
ഗുരുവിന്റെ യുവകാല ആത്മീയാന്വേഷണവുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് ഇന്നത്തെ തമിഴ്നാട്ടിന്റെ തെക്കൻ ഭാഗങ്ങൾക്ക് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യമുണ്ട്. കന്യാകുമാരി, നാഗർകോവിൽ, കട്ടാർ, മരുത്വാമല തുടങ്ങിയ പ്രദേശങ്ങളുമായി ഗുരുവിന്റെ ജീവിതം അടുത്ത് ബന്ധപ്പെട്ടിരുന്നു. അന്നത്തെ തിരുവിതാംകൂർ പ്രദേശത്തിന്റെ ഭാഗമായിരുന്ന കന്യാകുമാരി പ്രദേശങ്ങൾ പിന്നീട് ഭരണപരമായി തമിഴ്നാട്ടിന്റെ ഭാഗമായെങ്കിലും, ഗുരുവിന്റെ കാലഘട്ടത്തിലെ യാത്രകളെ ഇന്നത്തെ സംസ്ഥാന അതിർത്തികളുടെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ മാത്രം വിലയിരുത്തുന്നത് ചരിത്രപരമായി ശരിയല്ല. മരുത്വാമലയിലെ ഗുഹകളിലും മലപ്രദേശങ്ങളിലും ഗുരു ധ്യാനത്തിലും തപസ്സിലും മുഴുകിയിരുന്നുവെന്ന പാരമ്പര്യം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആത്മീയ ജീവിതത്തിലെ പ്രധാന ഘട്ടമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. പ്രകൃതിയോടും ഏകാന്തതയോടും ചേർന്ന ഈ കാലഘട്ടമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആത്മീയ ദർശനത്തിന് കൂടുതൽ ആഴം നൽകിയതെന്ന് ഗുരുവിന്റെ ജീവചരിത്ര പരമ്പരകൾ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
തമിഴ്നാട്ടിലെ കട്ടാർ പ്രദേശത്തേക്കുള്ള ഗുരുവിന്റെ ഇടപെടൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സാമൂഹിക പരിഷ്കരണ രീതിയുടെ മറ്റൊരു ഉദാഹരണമാണ്. അവിടെ നിലനിന്നിരുന്ന ചില പ്രാദേശിക അന്ധവിശ്വാസങ്ങളും മൃഗബലിയും ഉൾപ്പെടെയുള്ള ആചാരങ്ങളെയും അദ്ദേഹം വിമർശനാത്മകമായി സമീപിച്ചു. അവിടുത്തെ ജനങ്ങളെ കൂടുതൽ സാത്വികമായ ആരാധനാ രീതിയിലേക്ക് നയിക്കുന്നതിനായി അദ്ദേഹം ഗണപതി പ്രതിഷ്ഠ നടത്തിയതായും തുടർന്ന് വിനായകാഷ്ടകം രചിച്ചതായും കേരള ടൂറിസത്തിന്റെ ചരിത്രവിവരണം രേഖപ്പെടുത്തുന്നു. ഇവിടെ ശ്രദ്ധിക്കേണ്ടത് ഗുരു ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ വിശ്വാസത്തെ പൂർണമായി തള്ളിക്കളയുകയല്ല ചെയ്തത് എന്നതാണ്; മറിച്ച്ഭയത്തിലും അന്ധവിശ്വാസത്തിലും അധിഷ്ഠിതമായ ആരാധനയെ കൂടുതൽ ശുദ്ധവും നൈതികവുമായ ആത്മീയജീവിതത്തിലേക്ക് പരിവർത്തനം ചെയ്യുകയായിരുന്നു.
കേരളത്തിന്റെ അതിർത്തിക്കപ്പുറമുള്ള ഗുരുവിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളിൽ ഏറ്റവും ചരിത്രപ്രാധാന്യമുള്ള സംഭവങ്ങളിലൊന്നാണ് മംഗളൂരിലെ കുട്രോളി ശ്രീഗോകർണനാഥ ക്ഷേത്രവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടത്. ദക്ഷിണ കന്നഡയിലെ ബില്ലവ സമൂഹം സാമൂഹികവും മതപരവുമായ വിവേചനങ്ങൾ നേരിട്ടിരുന്ന കാലത്ത് അവരുടെ നേതാക്കൾ ഗുരുവിനെ സമീപിച്ചു. ലഭ്യമായ ക്ഷേത്ര ചരിത്രരേഖകൾ പ്രകാരം 1908-ൽ ഗുരു മംഗളൂരിലെത്തുകയും കുട്രോളിയിൽ ക്ഷേത്രം സ്ഥാപിക്കാനുള്ള സ്ഥലം തിരഞ്ഞെടുക്കുകയും ചെയ്തു. അവിടെ അദ്ദേഹം വെങ്കിടേശശിവഭക്തി യോഗ സംഘത്തിന് രൂപം നൽകുന്നതിനും സമൂഹത്തെ സംഘടിതമാക്കുന്നതിനും പ്രചോദനം നൽകി.
ഈ ഇടപെടലിന്റെ പിന്നിലെ ആശയം വളരെ വ്യക്തമായിരുന്നു. മറ്റുള്ളവരുടെ ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയാത്തതിന്റെ പേരിൽ അപമാനിതരായി കഴിയുന്നതിനു പകരം, എല്ലാവർക്കും തുറന്ന ഒരു ആരാധനാകേന്ദ്രം സ്വന്തം സമൂഹം തന്നെ സ്ഥാപിക്കണം. ആത്മീയ സ്വാതന്ത്ര്യവും സാമൂഹിക ആത്മാഭിമാനവും പരസ്പരം ബന്ധപ്പെട്ടതാണെന്ന ഗുരുവിന്റെ ആശയം മംഗളൂരിലും പ്രായോഗിക രൂപം നേടി. 1912-ലെ ശിവരാത്രി ദിനത്തിൽ ഗുരു അവിടെ ശിവലിംഗം പ്രതിഷ്ഠിക്കുകയും അതിന്ഗോകർണനാഥ എന്ന നാമം നൽകുകയും ചെയ്തു. ഇന്ന് മംഗളൂരിലെ പ്രധാന ആത്മീയ–സാംസ്കാരിക കേന്ദ്രങ്ങളിലൊന്നായി നിലകൊള്ളുന്ന കുട്രോളി ക്ഷേത്രം, ഗുരുവിന്റെ കേരളത്തിന് പുറത്തുള്ള സാമൂഹിക ഇടപെടലിന്റെ ശക്തമായ സ്മാരകമാണ്.
കുട്രോളിയിലെ പ്രവർത്തനം ഒരു ക്ഷേത്ര നിർമാണം മാത്രമായിരുന്നില്ല. സംഘടനയിലൂടെ സമൂഹത്തെ ശക്തിപ്പെടുത്തുക, ആത്മാഭിമാനം വളർത്തുക, വിദ്യാഭ്യാസത്തിലേക്കും സാമൂഹിക പുരോഗതിയിലേക്കും ജനങ്ങളെ നയിക്കുക എന്നീ ഗുരുവിന്റെ അടിസ്ഥാന ആശയങ്ങൾ അവിടെയും പ്രതിഫലിച്ചു. അതുകൊണ്ടുതന്നെ മംഗളൂരിലെ ഗുരുവിന്റെ പ്രവർത്തനം കേരളത്തിൽ അദ്ദേഹം നടത്തിയ സാമൂഹിക പരിഷ്കരണത്തിന്റെ ഒരു വിപുലീകരണമായി കാണാം. ജാതിയുടെയും പ്രദേശത്തിന്റെയും അതിർത്തികൾക്കപ്പുറം മനുഷ്യന്റെ ആത്മാഭിമാനമാണ് പ്രധാനമെന്ന സന്ദേശമാണ് അതിലൂടെ ഉയർന്നത്.
കേരളത്തിന് പുറത്തുള്ള യാത്രകളുടെ മറ്റൊരു പ്രധാന സവിശേഷത അവിടെ താമസിച്ചിരുന്ന മലയാളി സമൂഹങ്ങളുമായും മറ്റ് പ്രാദേശിക ജനവിഭാഗങ്ങളുമായും ഗുരുവിന്റെ ആശയങ്ങൾ ബന്ധപ്പെടുകയായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഒരു പ്രത്യേക ഭാഷയുടെയോ പ്രദേശത്തിന്റെയോ ഗുരുവായി സ്വയം പരിമിതപ്പെടുത്തിയിരുന്നില്ല. മനുഷ്യന്റെ ആത്മീയവും സാമൂഹികവുമായ ഉന്നമനമാണ് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ കേന്ദ്രം. അതുകൊണ്ടുതന്നെ കേരളത്തിനു പുറത്തും അദ്ദേഹത്തിന്റെ സന്ദേശം സ്വീകരിക്കപ്പെടാൻ തുടങ്ങി.
ഗുരുവിന്റെ യാത്രകളെ വെറും സ്ഥലങ്ങളുടെ പട്ടികയായി കാണുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളുടെ യഥാർത്ഥ അർത്ഥം നഷ്ടപ്പെടുത്തും. ഓരോ യാത്രയിലും അദ്ദേഹം മനുഷ്യരുടെ ജീവിതത്തെ നിരീക്ഷിച്ചു; അവരുടെ പ്രശ്നങ്ങൾ മനസ്സിലാക്കി; അവിടുത്തെ സാമൂഹിക സാഹചര്യങ്ങൾക്ക് അനുയോജ്യമായ രീതിയിൽ ആത്മീയതയെ പ്രയോഗിച്ചു. എവിടെയെങ്കിലും അന്ധവിശ്വാസം ശക്തമായിരുന്നെങ്കിൽ അതിനെ അറിവിലേക്കും സാത്വികതയിലേക്കും നയിച്ചു. എവിടെയെങ്കിലും സാമൂഹിക അപമാനം നിലനിന്നിരുന്നെങ്കിൽ ആത്മാഭിമാനം വളർത്തി. ആരാധനാവകാശം നിഷേധിക്കപ്പെട്ടിടത്ത് പുതിയ ആരാധനാകേന്ദ്രം സ്ഥാപിക്കാൻ പ്രചോദനം നൽകി. ഇതാണ് ഗുരുവിന്റെ യാത്രകളുടെ യഥാർത്ഥ സാമൂഹിക അർത്ഥം.
ഗുരുവിന്റെ കേരളത്തിന് പുറത്തുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾക്ക് മറ്റൊരു പ്രത്യേകതയും ഉണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹം ഒരു പുതിയ മതസംഘടന സ്ഥാപിച്ച് ജനങ്ങളെ വേർതിരിക്കുകയല്ല ചെയ്തത്. മറിച്ച് നിലവിലുള്ള ആത്മീയ പാരമ്പര്യങ്ങളെ മനുഷ്യ സമത്വത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിൽ പുനർവായിക്കുകയായിരുന്നു. ശിവൻ, ഗണപതി, ശാരദ തുടങ്ങിയ ദേവതാരൂപങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പ്രതിഷ്ഠകളിൽ പ്രത്യക്ഷപ്പെട്ടെങ്കിലും അവയുടെ പിന്നിലെ സന്ദേശം ജാതി വ്യത്യാസമില്ലാത്ത ആരാധനയും മനുഷ്യന്റെ ആത്മീയ സ്വാതന്ത്ര്യവുമായിരുന്നു.
ഇതിലൂടെ ഗുരുവിന്റെ പ്രശസ്തി കേരളത്തിന്റെ അതിർത്തികൾ കടന്ന് വ്യാപിച്ചു. 1888-ലെ അരുവിപ്പുറം പ്രതിഷ്ഠയോടെ തന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പേര് കേരളത്തിന് പുറത്തേക്കും എത്തിത്തുടങ്ങിയതായി ശിവഗിരി മഠത്തിന്റെ ജീവചരിത്ര വിവരണം പറയുന്നു. പിന്നീട് മംഗളൂരിലെ കുട്രോളി പ്രതിഷ്ഠ പോലുള്ള പ്രവർത്തനങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ സന്ദേശത്തിന് ദക്ഷിണേന്ത്യയിൽ കൂടുതൽ ശക്തമായ സാമൂഹിക അടിത്തറ നൽകി.
ഗുരുവിന്റെ യാത്രകൾക്ക് ഒരു ആന്തരിക അർത്ഥവും ഉണ്ടായിരുന്നു. അദ്ദേഹത്തിന് യാത്ര എന്നത് സ്ഥലമാറ്റം മാത്രമായിരുന്നില്ല; മനുഷ്യനെ മനസ്സിലാക്കാനുള്ള ഒരു മാർഗമായിരുന്നു. കേരളത്തിലെ ജാതിവ്യവസ്ഥയെ ചോദ്യം ചെയ്ത അതേ ദർശനമാണ് തമിഴ്നാട്ടിലും കർണാടകയിലും അദ്ദേഹം പ്രയോഗിച്ചത്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിന്തയ്ക്ക് ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ അതിർത്തികളില്ലായിരുന്നു.
അവസാനം, ശ്രീ നാരായണ ഗുരുവിന്റെ കേരളത്തിന് പുറത്തുള്ള യാത്രകളെ അദ്ദേഹത്തിന്റെ വിശ്വമാനവ ദർശനത്തിന്റെ പ്രാരംഭ വ്യാപനം എന്ന നിലയിൽ കാണാം. മരുത്വാമലയിലെ ഏകാന്തമായ ആത്മീയാന്വേഷണത്തിൽ നിന്ന് മംഗളൂരിലെ കുട്രോളി ക്ഷേത്ര പ്രതിഷ്ഠയിലേക്കുള്ള യാത്രയിൽ, ഒരു വ്യക്തിയുടെ ആത്മസാക്ഷാത്കാരം എങ്ങനെ സമൂഹത്തിന്റെ ആത്മാഭിമാനമായി മാറുന്നു എന്നതിന്റെ ചരിത്രമാണ് നാം കാണുന്നത്. കേരളത്തിന്റെ അതിർത്തികൾക്കപ്പുറം അദ്ദേഹം കൊണ്ടുപോയത് ഒരു പ്രദേശത്തിന്റെ മതചിന്തയല്ല; മനുഷ്യനെ മനുഷ്യനായി കാണുന്ന ഒരു ദർശനമായിരുന്നു.
“ഒരു ജാതി, ഒരു മതം, ഒരു ദൈവം മനുഷ്യന്”എന്ന സന്ദേശത്തിന്റെ യഥാർത്ഥ ശക്തി അതിന്റെ ഭൂമിശാസ്ത്രാതീത സ്വഭാവത്തിലാണ്. മനുഷ്യൻ എവിടെയായിരുന്നാലും അവന്റെ അന്തസ്സും ആത്മീയ അവകാശവും ഒരുപോലെയാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ഗുരുവിന്റെ യാത്രകൾ കേരളത്തിൽ നിന്ന് പുറത്തേക്കുള്ള യാത്രകൾ മാത്രമായിരുന്നില്ല; മനുഷ്യനെ ജാതിയുടെയും മതത്തിന്റെയും പ്രദേശത്തിന്റെയും അതിരുകളിൽ നിന്ന് മോചിപ്പിച്ച് വിശ്വമാനവത്വത്തിലേക്ക് നയിച്ച ഒരു മഹായാത്രയുടെ ഭാഗമായിരുന്നു.
(….തുടരും)
