തിരുവനന്തപുരം: സ്ത്രീകളുടെ സാമൂഹിക, സാമ്പത്തിക, രാഷ്ട്രീയ, വിദ്യാഭ്യാസ മേഖലകളിലെ സമഗ്ര പുരോഗതിയും തുല്യനീതിയും ഉറപ്പാക്കുകയെന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ കേരളത്തിൽ ‘പുതുയുഗ വനിതാനയ’ത്തിന്റെ സമഗ്ര ആശയരേഖ തയ്യാറായി. മാറുന്ന കാലഘട്ടത്തിലെ വെല്ലുവിളികളും സ്ത്രീകൾ നേരിടുന്ന പുതിയ സാമൂഹിക സാഹചര്യങ്ങളും പരിഗണിച്ചാണ് നയരൂപീകരണം. സ്ത്രീകളുടെ അവകാശസംരക്ഷണം, സാമ്പത്തിക സ്വയംപര്യാപ്തത, തൊഴിൽസുരക്ഷ, ആരോഗ്യപരിരക്ഷ, രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തം, ഡിജിറ്റൽ സുരക്ഷ തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ ദീർഘകാലാടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള മാറ്റങ്ങൾ ലക്ഷ്യമിടുന്ന നിർദേശങ്ങളാണ് ആശയരേഖയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്.
സ്ത്രീകളുടെ ശാക്തീകരണം കേവലം ക്ഷേമപദ്ധതികളിൽ ഒതുങ്ങരുതെന്നും സമൂഹത്തിന്റെ എല്ലാ മേഖലകളിലും തുല്യാവസരങ്ങളും തീരുമാനമെടുക്കാനുള്ള അധികാരവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിലേക്ക് അത് വികസിക്കണമെന്നുമുള്ള സമീപനമാണ് രേഖ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നത്. സ്ത്രീകളുടെ അറിവും അധ്വാനവും സർഗാത്മകതയും നേതൃത്വപാടവവും സംസ്ഥാനത്തിന്റെ വികസനപ്രക്രിയയിൽ കൂടുതൽ ഫലപ്രദമായി വിനിയോഗിക്കുകയാണ് പ്രധാന ലക്ഷ്യം.
വിദ്യാഭ്യാസത്തിലും തൊഴിലിലും പൊതുജീവിതത്തിലും സ്ത്രീകൾ കൈവരിച്ച നേട്ടങ്ങൾ കൂടുതൽ ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനൊപ്പം നിലവിലുള്ള അസമത്വങ്ങളും വിവേചനങ്ങളും പരിഹരിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും ആശയരേഖ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു. സ്ത്രീസൗഹൃദവും സുരക്ഷിതവും നീതിയുക്തവുമായ സാമൂഹികാന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കുന്നതിനായി വിവിധ സർക്കാർ വകുപ്പുകളുടെയും തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളുടെയും സാമൂഹിക സംഘടനകളുടെയും ഏകോപിത ഇടപെടലുകൾക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകുന്ന സമീപനമാണ് ഇതിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്നത്.
സ്ത്രീകളുടെ യഥാർത്ഥ ശാക്തീകരണത്തിന് സാമ്പത്തിക സ്വാതന്ത്ര്യം അനിവാര്യമാണെന്ന വിലയിരുത്തലിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലാണ് തൊഴിൽ മേഖലയുമായി ബന്ധപ്പെട്ട നിർദേശങ്ങൾ രൂപപ്പെടുത്തിയിരിക്കുന്നത്. തുല്യജോലിക്ക് തുല്യവേതനം ഉറപ്പാക്കുക, തൊഴിലിടങ്ങളിലെ ലിംഗവിവേചനം അവസാനിപ്പിക്കുക, തൊഴിൽ അവസരങ്ങളിലേക്കുള്ള സ്ത്രീകളുടെ പ്രവേശനം വർധിപ്പിക്കുക തുടങ്ങിയവയാണ് പ്രധാന ലക്ഷ്യങ്ങൾ.
സ്വകാര്യ, പൊതുമേഖലാ സ്ഥാപനങ്ങളിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് സുരക്ഷിതവും മാന്യവുമായ തൊഴിൽസാഹചര്യം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനും തൊഴിലിടങ്ങളിലെ ലൈംഗികാതിക്രമങ്ങളും മറ്റ് വിവേചനങ്ങളും ഫലപ്രദമായി തടയുന്നതിനും പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. തൊഴിൽസ്ഥലങ്ങളിലേക്കുള്ള സുരക്ഷിത യാത്രാസൗകര്യം, അടിസ്ഥാന സൗകര്യങ്ങൾ, പരാതിപരിഹാര സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവയും സ്ത്രീകളുടെ തൊഴിൽപങ്കാളിത്തം വർധിപ്പിക്കുന്നതിൽ നിർണായകമാണെന്ന് ആശയരേഖ വിലയിരുത്തുന്നു.
അസംഘടിത മേഖലയിൽ ജോലി ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീകൾ, ഗാർഹിക തൊഴിലാളികൾ, ദിവസവേതന തൊഴിലാളികൾ തുടങ്ങിയ വിഭാഗങ്ങളുടെ സാമൂഹിക സുരക്ഷ ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് പ്രത്യേക പരിഗണന നൽകും. പെൻഷൻ, ആരോഗ്യ ഇൻഷുറൻസ്, മറ്റ് സാമൂഹിക സുരക്ഷാ പദ്ധതികൾ എന്നിവയുടെ സാധ്യതകൾ പരിശോധിക്കും. തൊഴിൽ ചെയ്യുന്ന സ്ത്രീകളുടെ സാമ്പത്തിക സുരക്ഷിതത്വത്തിനൊപ്പം അവരുടെ അധ്വാനത്തിന് അർഹമായ അംഗീകാരവും ലഭ്യമാക്കുകയെന്നതാണ് ഇതിലൂടെ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
സ്വന്തമായി സംരംഭങ്ങൾ ആരംഭിക്കാനും നിലവിലുള്ള സംരംഭങ്ങൾ വിപുലീകരിക്കാനും ആഗ്രഹിക്കുന്ന സ്ത്രീകൾക്ക് കൂടുതൽ പിന്തുണ നൽകുന്ന നിർദേശങ്ങളും ആശയരേഖയിൽ ഉൾപ്പെടുത്തിയിട്ടുണ്ട്. സാമ്പത്തിക സഹായവും വായ്പാസൗകര്യങ്ങളും മാത്രം നൽകുന്നതിന് പകരം സംരംഭകത്വ പരിശീലനം, സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ പ്രയോജനം, വിപണന സഹായം, ഉൽപ്പന്നങ്ങൾക്ക് വിപണി കണ്ടെത്താനുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവയും ഉറപ്പാക്കണമെന്നാണ് നിർദേശം.
ഗ്രാമീണ മേഖലയിലെയും നഗരങ്ങളിലെയും സ്ത്രീകൾക്ക് അവരുടെ കഴിവുകളും പ്രാദേശിക വിഭവങ്ങളും ഉപയോഗപ്പെടുത്തി സ്വയംതൊഴിൽ സംരംഭങ്ങൾ വികസിപ്പിക്കാനുള്ള അവസരങ്ങൾ വർധിപ്പിക്കുന്നതിനും പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. ചെറുകിട സംരംഭങ്ങൾ, സേവനമേഖല, ഡിജിറ്റൽ അധിഷ്ഠിത തൊഴിലവസരങ്ങൾ തുടങ്ങിയവയിലൂടെ സ്ത്രീകളുടെ സാമ്പത്തിക പങ്കാളിത്തം വിപുലീകരിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.
സ്ത്രീകളുടെ രാഷ്ട്രീയ പങ്കാളിത്തം തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ മത്സരിക്കുന്നതിലോ ജനപ്രതിനിധികളാകുന്നതിലോ മാത്രം ഒതുങ്ങരുതെന്ന നിലപാടാണ് പുതുയുഗ വനിതാനയത്തിന്റെ മറ്റൊരു പ്രധാന സവിശേഷത. ഭരണനിർവഹണം, വികസന പദ്ധതികളുടെ രൂപീകരണം, ബജറ്റ് വിനിയോഗം, നയപരമായ തീരുമാനങ്ങൾ എന്നിവയിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് അർത്ഥവത്തായ പങ്കാളിത്തവും സ്വാധീനവും ഉറപ്പാക്കണമെന്നാണ് ആശയരേഖ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നത്.
തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങൾ മുതൽ ഭരണത്തിന്റെ വിവിധ തലങ്ങൾ വരെ സ്ത്രീകളുടെ നേതൃത്വശേഷി ഫലപ്രദമായി പ്രയോജനപ്പെടുത്തുന്നതിനുള്ള സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കണം. പൊതുപ്രവർത്തനരംഗത്തേക്ക് കടന്നുവരുന്ന സ്ത്രീകൾ നേരിടുന്ന അധിക്ഷേപങ്ങൾ, ഭീഷണികൾ, വ്യക്തിഹത്യാശ്രമങ്ങൾ, സൈബർ ആക്രമണങ്ങൾ എന്നിവയെ ഗൗരവത്തോടെ സമീപിക്കണമെന്നും രേഖ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
രാഷ്ട്രീയത്തിലും പൊതുജീവിതത്തിലും സ്ത്രീകൾക്ക് ഭയരഹിതമായി പ്രവർത്തിക്കാനുള്ള സാഹചര്യം ഉറപ്പാക്കുന്നതിലൂടെ കൂടുതൽ സ്ത്രീകളെ നേതൃത്വസ്ഥാനങ്ങളിലേക്ക് എത്തിക്കാനാകുമെന്നാണ് നയരേഖയുടെ അടിസ്ഥാന കാഴ്ചപ്പാട്.
സാമൂഹികമായും സാമ്പത്തികമായും പിന്നാക്കം നിൽക്കുന്ന വിഭാഗങ്ങളിലെ സ്ത്രീകൾ നേരിടുന്ന പ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പൊതുവായ സമീപനം മാത്രം മതിയാകില്ലെന്നും അവരുടെ പ്രത്യേക സാഹചര്യങ്ങൾ പരിഗണിച്ചുള്ള ഇടപെടലുകൾ ആവശ്യമാണെന്നും ആശയരേഖ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
ആദിവാസി, ദളിത്, തീരദേശ മേഖലകളിലെ സ്ത്രീകൾക്ക് വിദ്യാഭ്യാസം, ആരോഗ്യം, തൊഴിൽ, സാമൂഹിക സുരക്ഷ, സാമ്പത്തിക അവസരങ്ങൾ എന്നിവയിൽ തുല്യമായ പ്രവേശനം ഉറപ്പാക്കുന്നതിനുള്ള നടപടികൾക്ക് മുൻഗണന നൽകും.
ഭൂമിശാസ്ത്രപരമായ പരിമിതികൾ, സാമൂഹിക വിവേചനം, സാമ്പത്തിക പിന്നാക്കാവസ്ഥ തുടങ്ങിയ ഘടകങ്ങൾ സ്ത്രീകളുടെ അവസരങ്ങളെ എങ്ങനെ ബാധിക്കുന്നുവെന്നതും നയരൂപീകരണത്തിൽ പരിഗണിക്കപ്പെടും. സമൂഹത്തിലെ എല്ലാ വിഭാഗങ്ങളിലുമുള്ള സ്ത്രീകൾക്കും വികസനത്തിന്റെ നേട്ടങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കുന്ന ഉൾക്കൊള്ളുന്ന സമീപനമാണ് ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
ശാരീരിക ആരോഗ്യത്തിനൊപ്പം സ്ത്രീകളുടെ മാനസികാരോഗ്യവും ജീവിതനിലവാരവും മെച്ചപ്പെടുത്തേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും ആശയരേഖയിൽ പ്രത്യേകം പരിഗണിക്കുന്നു. വിവിധ പ്രായഘട്ടങ്ങളിൽ സ്ത്രീകൾ നേരിടുന്ന ആരോഗ്യപ്രശ്നങ്ങൾ തിരിച്ചറിയുന്നതിനും ആവശ്യമായ ചികിത്സയും പിന്തുണയും ലഭ്യമാക്കുന്നതിനും പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു.
മാനസിക സമ്മർദം, കുടുംബപരവും സാമൂഹികവുമായ പ്രശ്നങ്ങൾ, അതിക്രമങ്ങൾ മൂലമുണ്ടാകുന്ന മാനസികാഘാതങ്ങൾ തുടങ്ങിയ സാഹചര്യങ്ങളിൽ സ്ത്രീകൾക്ക് കൗൺസലിംഗും വിദഗ്ധ സഹായവും ലഭ്യമാക്കുന്നതിനുള്ള സംവിധാനങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടുത്തണമെന്നാണ് നിർദേശം.
ആരോഗ്യസേവനങ്ങൾ ലഭ്യമാക്കുന്നതിൽ സാമ്പത്തികവും സാമൂഹികവുമായ തടസ്സങ്ങൾ നേരിടുന്ന സ്ത്രീകൾക്ക് പ്രത്യേക പിന്തുണ നൽകേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും നയസമീപനത്തിൽ പ്രതിഫലിക്കുന്നു.
സ്ത്രീകൾക്കെതിരായ ശാരീരിക, മാനസിക, ലൈംഗിക അതിക്രമങ്ങൾ തടയുന്നതിനും അതിക്രമങ്ങൾക്ക് ഇരയാകുന്നവർക്ക് വേഗത്തിലുള്ള സഹായം ലഭ്യമാക്കുന്നതിനും ശക്തമായ സംവിധാനങ്ങൾ ആവശ്യമാണെന്ന് ആശയരേഖ വ്യക്തമാക്കുന്നു.
പരാതികളിൽ സമയബന്ധിതമായ ഇടപെടൽ, നിയമസഹായം, കൗൺസലിംഗ്, താൽക്കാലിക അഭയം, സ്വകാര്യത സംരക്ഷണം എന്നിവ ഉറപ്പാക്കുന്നതിന് പ്രത്യേക പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. അതിക്രമങ്ങൾ നേരിടുന്ന സ്ത്രീകൾക്ക് സഹായം തേടുന്നതിനിടെ വീണ്ടും വിവേചനമോ അപമാനമോ നേരിടേണ്ടിവരാത്ത സാഹചര്യം സൃഷ്ടിക്കുകയെന്നതും പ്രധാന ലക്ഷ്യമാണ്.
നിയമപരമായ അവകാശങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ബോധവൽക്കരണം ശക്തിപ്പെടുത്തുന്നതിനൊപ്പം നിലവിലുള്ള സംരക്ഷണ സംവിധാനങ്ങളുടെ കാര്യക്ഷമത വർധിപ്പിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും ആശയരേഖ മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നു.
ഡിജിറ്റൽ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ വ്യാപനത്തോടെ സ്ത്രീകൾ നേരിടുന്ന പുതിയ തരത്തിലുള്ള അതിക്രമങ്ങളും പുതുയുഗ വനിതാനയത്തിന്റെ പരിഗണനയിൽ ഉൾപ്പെട്ടിട്ടുണ്ട്. സാമൂഹികമാധ്യമങ്ങളിലൂടെയുള്ള അധിക്ഷേപങ്ങൾ, ഓൺലൈൻ ഭീഷണികൾ, വ്യക്തിഗത വിവരങ്ങളുടെ ദുരുപയോഗം, സ്വകാര്യതയിലേക്കുള്ള കടന്നുകയറ്റം തുടങ്ങിയ പ്രശ്നങ്ങളെ ഫലപ്രദമായി നേരിടുന്നതിനാണ് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത്.
സൈബർ അതിക്രമങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള ബോധവൽക്കരണം, ഡിജിറ്റൽ സാക്ഷരത, പരാതികൾ നൽകാനുള്ള സൗകര്യങ്ങൾ, ഇരകൾക്ക് ആവശ്യമായ നിയമപരവും മാനസികവുമായ പിന്തുണ എന്നിവ ശക്തിപ്പെടുത്തേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും രേഖ ചൂണ്ടിക്കാട്ടുന്നു.
വിദ്യാഭ്യാസം, തൊഴിൽ, സംരംഭകത്വം, പൊതുപ്രവർത്തനം തുടങ്ങിയ മേഖലകളിൽ ഡിജിറ്റൽ സാങ്കേതികവിദ്യയുടെ സാധ്യതകൾ സ്ത്രീകൾക്ക് സുരക്ഷിതമായി പ്രയോജനപ്പെടുത്താനാകുന്ന അന്തരീക്ഷം സൃഷ്ടിക്കുകയാണ് ലക്ഷ്യം.
പുതുയുഗ വനിതാനയത്തിന്റെ ആശയരേഖ അന്തിമ നയരേഖയല്ലെന്നും വിവിധ സാമൂഹിക വിഭാഗങ്ങളുടെ അഭിപ്രായങ്ങളും നിർദേശങ്ങളും സ്വീകരിച്ചശേഷമായിരിക്കും അന്തിമരൂപം നൽകുകയെന്നും വ്യക്തമാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
രണ്ടാംഘട്ട കൂടിയാലോചനകളിൽ ഭിന്നശേഷിക്കാരായ സ്ത്രീകൾ, വിവിധ ജെൻഡർ വിഭാഗങ്ങൾ, അങ്കണവാടി പ്രവർത്തകർ, ആശാ പ്രവർത്തകർ, ഹരിതകർമ്മസേനാംഗങ്ങൾ, വിദ്യാർത്ഥികൾ, തദ്ദേശ സ്വയംഭരണ സ്ഥാപനങ്ങളിലെ വനിതാ ജനപ്രതിനിധികൾ തുടങ്ങിയവരുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ ശേഖരിക്കും.
ഓരോ വിഭാഗവും നേരിടുന്ന തൊഴിൽപരവും സാമൂഹികവും സാമ്പത്തികവുമായ വെല്ലുവിളികൾ തിരിച്ചറിയുന്നതിനും അവരുടെ അനുഭവങ്ങൾ നയരൂപീകരണത്തിൽ പ്രതിഫലിപ്പിക്കുന്നതിനുമാണ് ഈ കൂടിയാലോചനകൾ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്.
പ്രത്യേകിച്ച് അടിസ്ഥാനതലത്തിൽ പ്രവർത്തിക്കുന്ന വനിതാ തൊഴിലാളികളുടെയും സാമൂഹിക സേവനമേഖലകളിൽ സജീവമായ സ്ത്രീകളുടെയും അനുഭവങ്ങൾ നയരൂപീകരണത്തിൽ ഉൾപ്പെടുത്തുന്നത് കൂടുതൽ പ്രായോഗികമായ തീരുമാനങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ.
സ്ത്രീകളുമായി ബന്ധപ്പെട്ട തീരുമാനങ്ങൾ അവരുടെ പങ്കാളിത്തമില്ലാതെ രൂപപ്പെടുത്തുന്ന പരമ്പരാഗത രീതിയിൽനിന്ന് വ്യത്യസ്തമായ സമീപനമാണ് പുതിയ നയരൂപീകരണത്തിലൂടെ ലക്ഷ്യമിടുന്നത്. സ്ത്രീകളുടെ ജീവിതാനുഭവങ്ങൾ, ആവശ്യങ്ങൾ, അഭിപ്രായങ്ങൾ, നിർദേശങ്ങൾ എന്നിവയ്ക്ക് നയരൂപീകരണത്തിൽ നിർണായക സ്ഥാനം നൽകണമെന്നതാണ് അടിസ്ഥാനതത്വം.
വിവിധ സാമൂഹിക സാഹചര്യങ്ങളിൽ ജീവിക്കുന്ന സ്ത്രീകൾ നേരിടുന്ന പ്രശ്നങ്ങൾ വ്യത്യസ്തമാണെന്ന തിരിച്ചറിവോടെയാണ് വിപുലമായ അഭിപ്രായശേഖരണത്തിന് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നത്. ഇതിലൂടെ നയരേഖ കൂടുതൽ ജനാധിപത്യപരവും ഉൾക്കൊള്ളുന്നതും പ്രായോഗികവുമാക്കാനാണ് ശ്രമം.
സ്ത്രീകളുടെ സുരക്ഷയും ക്ഷേമവും ഉറപ്പാക്കുന്നതിനൊപ്പം സമൂഹത്തിന്റെ വികസനപ്രക്രിയയിൽ അവരുടെ പങ്കാളിത്തവും നേതൃത്വവും ശക്തിപ്പെടുത്തുകയെന്ന വിശാലമായ ലക്ഷ്യമാണ് പുതുയുഗ വനിതാനയം മുന്നോട്ടുവെക്കുന്നത്.
സാമ്പത്തിക സ്വാതന്ത്ര്യം, തുല്യാവസരങ്ങൾ, സുരക്ഷിത തൊഴിലിടങ്ങൾ, രാഷ്ട്രീയ അധികാരപങ്കാളിത്തം, ആരോഗ്യസംരക്ഷണം, ഡിജിറ്റൽ സുരക്ഷ, സാമൂഹികനീതി എന്നിവയെ പരസ്പരം ബന്ധിപ്പിക്കുന്ന സമഗ്ര സമീപനമാണ് ആശയരേഖയുടെ പ്രത്യേകത.
അതേസമയം, നിർദേശങ്ങൾ എത്രത്തോളം പ്രായോഗിക പദ്ധതികളായി മാറുമെന്നതും അവ നടപ്പാക്കുന്നതിനുള്ള സാമ്പത്തിക വിഭവങ്ങൾ, ഭരണസംവിധാനങ്ങൾ, നിരീക്ഷണ സംവിധാനങ്ങൾ എന്നിവ എങ്ങനെ രൂപപ്പെടുത്തുമെന്നതും അന്തിമ നയരൂപീകരണത്തിൽ നിർണായകമാകും.
വിവിധ വിഭാഗങ്ങളുടെ അഭിപ്രായങ്ങൾ ഉൾപ്പെടുത്തി ആശയരേഖ അന്തിമരൂപം പ്രാപിക്കുകയും നിർദേശങ്ങൾ ഫലപ്രദമായി നടപ്പാക്കുകയും ചെയ്താൽ സ്ത്രീകളുടെ അവകാശസംരക്ഷണത്തിലും സാമൂഹിക ശാക്തീകരണത്തിലും കേരളത്തിന് പുതിയ മുന്നേറ്റം കൈവരിക്കാനാകുമെന്നാണ് പ്രതീക്ഷ. സ്ത്രീകളെ ക്ഷേമപദ്ധതികളുടെ ഗുണഭോക്താക്കളായി മാത്രം കാണാതെ വികസനത്തിന്റെയും ഭരണത്തിന്റെയും തീരുമാനങ്ങളുടെയും സജീവ പങ്കാളികളായി അംഗീകരിക്കുന്ന ഒരു പുതിയ സാമൂഹിക കാഴ്ചപ്പാടിലേക്കുള്ള ചുവടുവെപ്പായാണ് ഈ നയശ്രമം വിലയിരുത്തപ്പെടുന്നത്.
