അമേരിക്കൻ ജനാധിപത്യത്തിന്റെ കരുത്തും വോട്ടർമാരുടെ രാഷ്ട്രീയ വിവേകവും ഒരിക്കൽക്കൂടി പ്രകടമാക്കുന്നതാണ് ഇടക്കാല തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിക്കേറ്റ തിരിച്ചടി. പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപിന്റെ വിവേചനരഹിതമായ സാമ്പത്തിക നയങ്ങൾക്കും ഏകപക്ഷീയമായ ഭരണ നടപടികൾക്കും അധികാര ധാർഷ്ട്യത്തിനുമെതിരെ അമേരിക്കൻ ജനത ഉയർത്തിയ ശക്തമായ പ്രതിഷേധമായി ഈ ജനവിധിയെ വിലയിരുത്തേണ്ടതുണ്ട്. രണ്ട് വർഷം മുമ്പ് വലിയ പ്രതീക്ഷകളോടെ ട്രംപിനെ അധികാരത്തിലെത്തിച്ച വോട്ടർമാരിൽ ഗണ്യമായൊരു വിഭാഗം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭരണരീതിയോടുള്ള അതൃപ്തി ബാലറ്റിലൂടെ പ്രകടിപ്പിച്ചിരിക്കുന്നു എന്നതാണ് ഈ രാഷ്ട്രീയ സംഭവവികാസത്തിന്റെ പ്രധാന സന്ദേശം. ഒരു രാഷ്ട്രീയ പാർട്ടിയുടെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരാജയത്തിനപ്പുറം, ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങളെയും ഭരണഘടനാപരമായ നിയന്ത്രണങ്ങളെയും അവഗണിച്ചുകൊണ്ടുള്ള ഭരണശൈലിക്കെതിരായ മുന്നറിയിപ്പു കൂടിയാണിത്.
1932 ന് ശേഷം ആദ്യമായി ഒരു ഡെമോക്രാറ്റിക് പാർട്ടി ഒരു സെനറ്ററെ നേടിയ കൻസാസ് പോലുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങൾ വോട്ടർമാരുടെ രോഷത്തിന്റെ വ്യാപ്തിക്ക് ഉദാഹരണമാണ്. റിപ്പബ്ലിക്കൻ ശക്തികേന്ദ്രമായ ഒരു സ്ഥലത്ത് ഇത്തരമൊരു പ്രവണത ഉയർന്നുവരുമ്പോൾ, കോൺഗ്രസിന്റെ ഇരുസഭകളിലും – സെനറ്റിലും പ്രതിനിധിസഭയിലും – ട്രംപിന്റെ പാർട്ടിക്ക് ഭൂരിപക്ഷം നഷ്ടപ്പെടുകയും ഗവർണർ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ നിരവധി സംസ്ഥാനങ്ങൾ നഷ്ടപ്പെടുകയും ചെയ്യുന്നത് സ്വാഭാവികമാണ്. അത്തരമൊരു ജനവിധിയോടെ, ട്രംപിന്റെ ഭരണം ബുദ്ധിമുട്ടായിരിക്കും. ഇപ്പോൾ ട്രംപ് “എനിക്ക് ആത്യന്തിക അധികാരമുണ്ട്, അതിനെയാണ് വീറ്റോ എന്ന് വിളിക്കുന്നത്” എന്നും, “ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പിൽ ഞാൻ സ്ഥാനാർത്ഥിയായിരുന്നെങ്കിൽ, റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടി വോട്ടെടുപ്പിൽ വിജയിച്ചേനെ” എന്ന് പറയുന്നതും പരാജയത്തിന്റെ ഞെട്ടലിൽ നിന്ന് ഉണ്ടാകുന്ന നിരാശയല്ലാതെ മറ്റൊന്നുമല്ലെന്ന് വ്യാഖ്യാനിക്കാം!
അമേരിക്കയുടെ സാമ്പത്തിക താൽപ്പര്യങ്ങൾ സംരക്ഷിക്കുമെന്ന പ്രഖ്യാപനവുമായി അധികാരത്തിലെത്തിയ ട്രംപിന്റെ പല നടപടികളും സാധാരണക്കാരുടെ ജീവിതത്തെ കൂടുതൽ ദുഷ്കരമാക്കിയെന്ന വിമർശനം ശക്തമാണ്. ലോകത്തെ വിവിധ രാജ്യങ്ങൾക്കെതിരെ ആരംഭിച്ച താരിഫ് യുദ്ധങ്ങൾ അന്താരാഷ്ട്ര വ്യാപാരബന്ധങ്ങളിൽ അനിശ്ചിതത്വം സൃഷ്ടിക്കുകയും ഇറാനെതിരായ സൈനിക നടപടികൾ ആഗോള സാമ്പത്തിക രംഗത്ത് പുതിയ ആശങ്കകൾ ഉയർത്തുകയും ചെയ്തു. ഇറക്കുമതിച്ചെലവിലെ വർധനയും വിലക്കയറ്റ സമ്മർദങ്ങളും സാധാരണ അമേരിക്കൻ കുടുംബങ്ങളുടെ ജീവിതച്ചെലവിനെ ബാധിച്ചപ്പോൾ, ഭരണകൂടത്തിന്റെ സാമ്പത്തിക മുൻഗണനകൾ ആരുടെ താൽപ്പര്യങ്ങളാണ് സംരക്ഷിക്കുന്നതെന്ന ചോദ്യം കൂടുതൽ പ്രസക്തമായി. സമ്പന്ന വിഭാഗങ്ങൾക്ക് നികുതി ഇളവുകൾ അനുവദിക്കുകയും സർക്കാർ ജീവനക്കാരെ കൂട്ടത്തോടെ പിരിച്ചുവിടുകയും സാമൂഹിക നീതിയും തുല്യാവസരങ്ങളും ലക്ഷ്യമിട്ട നയങ്ങൾ പിൻവലിക്കുകയും ചെയ്ത നടപടികൾ ഭരണകൂടത്തിനെതിരായ അസംതൃപ്തിക്ക് ആക്കം കൂട്ടി.
റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിയുടെ പരമ്പരാഗത ശക്തികേന്ദ്രങ്ങളിലേക്കുപോലും ഈ പ്രതിഷേധം വ്യാപിച്ചുവെന്നതാണ് തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ രാഷ്ട്രീയ പ്രാധാന്യം വർധിപ്പിക്കുന്നത്. കൻസാസ് പോലുള്ള സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ ഡെമോക്രാറ്റിക് മുന്നേറ്റം അമേരിക്കൻ രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെ പതിവ് സമവാക്യങ്ങളിൽ മാറ്റം സംഭവിക്കുന്നതിന്റെ സൂചനയായി കാണാം. പരമ്പരാഗതമായി റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിയെ പിന്തുണച്ചിരുന്ന പ്രദേശങ്ങളിൽ പോലും വോട്ടർമാർ മാറിച്ചിന്തിക്കാൻ തയ്യാറാകുന്നുവെങ്കിൽ, അത് ഭരണകൂടത്തിന്റെ ജനപ്രീതിയിലുണ്ടായ ഇടിവിന്റെ ഗൗരവം വ്യക്തമാക്കുന്നു. സെനറ്റിലും പ്രതിനിധിസഭയിലും റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടിയുടെ രാഷ്ട്രീയ സ്വാധീനം ദുർബലമാകുന്നതും വിവിധ സംസ്ഥാനങ്ങളിലെ ഗവർണർ തിരഞ്ഞെടുപ്പുകളിൽ തിരിച്ചടികൾ നേരിടുന്നതും ട്രംപിന്റെ ഭരണത്തിന് മുന്നിലുള്ള വെല്ലുവിളികൾ വർധിപ്പിക്കുന്നു.
തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളോടുള്ള ട്രംപിന്റെ പ്രതികരണവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സമീപനത്തെക്കുറിച്ചുള്ള വിമർശനങ്ങൾക്ക് പുതിയ സാഹചര്യം സൃഷ്ടിച്ചിരിക്കുകയാണ്. പ്രസിഡന്റിന് വീറ്റോ അധികാരമുണ്ടെന്ന വാദം ഉയർത്തിയും താൻ സ്ഥാനാർത്ഥിയായിരുന്നെങ്കിൽ റിപ്പബ്ലിക്കൻ പാർട്ടി വിജയിക്കുമായിരുന്നുവെന്ന് അവകാശപ്പെട്ടും പരാജയത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്വത്തിൽനിന്ന് ഒഴിഞ്ഞുമാറാനാണ് അദ്ദേഹം ശ്രമിക്കുന്നതെന്ന വിമർശനം അവഗണിക്കാനാവില്ല. എന്നാൽ, ജനാധിപത്യത്തിൽ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് പരാജയത്തെ വ്യക്തിപരമായ വിശദീകരണങ്ങളിലൂടെ നിസ്സാരവൽക്കരിക്കാനാവില്ല. ഭരണനയങ്ങളോടുള്ള ജനങ്ങളുടെ അതൃപ്തി തിരിച്ചറിയുകയും അതിന്റെ കാരണങ്ങൾ പരിശോധിക്കുകയും ചെയ്യേണ്ടത് ഉത്തരവാദിത്വമുള്ള നേതൃത്വത്തിന്റെ കടമയാണ്. ജനവിധിയെ അംഗീകരിക്കുന്നതിലാണ് ജനാധിപത്യത്തിന്റെ മഹത്വം; അതിനെ സ്വന്തം അധികാരത്തിന്റെ അളവുകോലിൽ മാത്രം വിലയിരുത്തുന്നതിലല്ല.
കോൺഗ്രസിൽ ഡെമോക്രാറ്റുകൾക്ക് മേൽക്കൈ ലഭിക്കുന്ന സാഹചര്യം ട്രംപിന്റെ ശേഷിക്കുന്ന ഭരണകാലത്തെ കൂടുതൽ സങ്കീർണമാക്കും. പ്രസിഡന്റിന്റെ നയങ്ങൾക്കും ഭരണപരമായ തീരുമാനങ്ങൾക്കും ശക്തമായ നിയമ നിർമാണപരവും രാഷ്ട്രീയവുമായ പരിശോധനകൾ നേരിടേണ്ടിവരും. ഭരണകൂടത്തിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള അന്വേഷണങ്ങൾ ശക്തിപ്പെടാനും വിവാദ തീരുമാനങ്ങൾ കൂടുതൽ ചോദ്യം ചെയ്യപ്പെടാനും സാധ്യതയുണ്ട്. ഗുരുതരമായ ആരോപണങ്ങൾ ഉയർന്നാൽ ഇംപീച്ച്‌മെന്റ് നടപടികളെക്കുറിച്ചുള്ള ചർച്ചകളും സജീവമായേക്കാം. എന്നാൽ, അത്തരം നടപടികൾക്ക് ഭരണഘടനാപരമായ വ്യവസ്ഥകളും രാഷ്ട്രീയ പിന്തുണയും അനിവാര്യമാണെന്ന യാഥാർത്ഥ്യവും വിസ്മരിക്കരുത്.
അമേരിക്കൻ രാഷ്ട്രീയത്തിൽ അധികാരത്തിലുള്ള പ്രസിഡന്റിന്റെ പാർട്ടിക്ക് കോൺഗ്രസിൽ നിയന്ത്രണം നഷ്ടപ്പെടുന്നത് അസാധാരണ സംഭവമല്ല. എങ്കിലും ട്രംപിന്റെ രാഷ്ട്രീയ ശൈലിയും അധികാര പ്രയോഗത്തെക്കുറിച്ചുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ നിലപാടുകളും കണക്കിലെടുക്കുമ്പോൾ ഇത്തവണത്തെ സാഹചര്യം കൂടുതൽ സംഘർഷഭരിതമാകാനുള്ള സാധ്യതയുണ്ട്. നിയമ നിർമാണ സഭയുടെ സഹകരണം പരിമിതപ്പെടുമ്പോൾ എക്സിക്യൂട്ടീവ് ഉത്തരവുകളെ കൂടുതലായി ആശ്രയിക്കാൻ പ്രസിഡന്റ് ശ്രമിച്ചേക്കാം. അത്തരമൊരു സമീപനം കോൺഗ്രസും പ്രസിഡന്റും തമ്മിലുള്ള അധികാരത്തർക്കങ്ങൾ രൂക്ഷമാക്കുകയും കോടതികളുടെ ഇടപെടലിന് വഴിയൊരുക്കുകയും ചെയ്യും. ഭരണഘടനാപരമായ നിയന്ത്രണങ്ങളെ മറികടക്കാനുള്ള ഏതൊരു നീക്കവും അമേരിക്കൻ ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങളുടെ വിശ്വാസ്യതയെ പരീക്ഷിക്കുന്നതായിരിക്കും.
ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് ഫലങ്ങളുടെ പ്രതിഫലനം അമേരിക്കയുടെ ആഭ്യന്തര രാഷ്ട്രീയത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നതല്ല. ട്രംപിന്റെ താരിഫ് നയങ്ങളും വിദേശ നയത്തിലെ അപ്രതീക്ഷിത തീരുമാനങ്ങളും സൈനിക ഇടപെടലുകളും ലോകത്തിന്റെ വിവിധ ഭാഗങ്ങളിൽ ആശങ്കകൾ സൃഷ്ടിച്ചിരുന്നു. അമേരിക്കയുടെ പരമ്പരാഗത സഖ്യകക്ഷികൾ മുതൽ വ്യാപാര പങ്കാളികൾവരെ വാഷിംഗ്ടണിന്റെ നിലപാടുകളിലെ അനിശ്ചിതത്വം അനുഭവിച്ചവരാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ട്രംപിന്റെ രാഷ്ട്രീയ തിരിച്ചടിയെ അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹത്തിലെ ചില വിഭാഗങ്ങൾ ആശ്വാസത്തോടെയായിരിക്കും കാണുക. എന്നാൽ, ഒരു പ്രസിഡന്റിന്റെ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് തിരിച്ചടി മാത്രം അമേരിക്കയുടെ വിദേശനയത്തിൽ അടിസ്ഥാനപരമായ മാറ്റം ഉറപ്പു നൽകുന്നില്ല. അധികാര കേന്ദ്രങ്ങളിലെ മാറ്റങ്ങൾ യഥാർത്ഥ നയപരിഷ്കാരങ്ങളിലേക്ക് നയിക്കുമോയെന്നതാണ് ലോകം ഉറ്റുനോക്കുന്നത്.
അതേസമയം, ഡെമോക്രാറ്റിക് പാർട്ടിയുടെ മുന്നേറ്റത്തെ ട്രംപിനെതിരായ പ്രതിഷേധത്തിന്റെ ഫലമായി മാത്രം കാണുന്നതും ശരിയല്ല. ഈ ജനവിധി ഡെമോക്രാറ്റുകൾക്കു മുന്നിൽ വലിയ ഉത്തരവാദിത്വമാണ് ഉയർത്തുന്നത്. ട്രംപിന്റെ നയങ്ങളെ വിമർശിക്കുന്നതിനപ്പുറം, സാധാരണ അമേരിക്കക്കാരുടെ സാമ്പത്തിക ആശങ്കകൾക്ക് വിശ്വസനീയമായ പരിഹാരം നിർദേശിക്കാനും സാമൂഹിക ഐക്യം ശക്തിപ്പെടുത്താനും ജനാധിപത്യ സ്ഥാപനങ്ങളിലുള്ള വിശ്വാസം പുനഃസ്ഥാപിക്കാനും അവർക്ക് കഴിയണം. ഭരണവിരുദ്ധ വികാരം തിരഞ്ഞെടുപ്പ് വിജയത്തിന് സഹായകമായേക്കാമെങ്കിലും ദീർഘകാല രാഷ്ട്രീയ പിന്തുണ നേടുന്നതിന് വ്യക്തമായ ബദൽ നയങ്ങളും ഉത്തരവാദിത്വമുള്ള നേതൃത്വവും അനിവാര്യമാണ്.
ജനാധിപത്യത്തിൽ ഒരു നേതാവും ജനവിധിക്ക് അതീതനല്ലെന്നതാണ് ഈ തിരഞ്ഞെടുപ്പ് നൽകുന്ന ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട പാഠം. ജനപ്രീതിയുടെ പേരിൽ ഭരണഘടനാപരമായ നിയന്ത്രണങ്ങളെ അവഗണിക്കാനോ ദേശീയതയുടെ പേരിൽ ജനങ്ങളുടെ സാമ്പത്തിക ദുരിതങ്ങളെ നിസ്സാരവൽക്കരിക്കാനോ കഴിയില്ല. അധികാരത്തിന്റെ ശക്തി ജനങ്ങളുടെ വിശ്വാസത്തിൽ നിന്നാണ് ഉണ്ടാകുന്നത്; ആ വിശ്വാസം നഷ്ടപ്പെടുമ്പോൾ എത്ര ശക്തനായ ഭരണാധികാരിക്കും രാഷ്ട്രീയ തിരിച്ചടി നേരിടേണ്ടിവരും.
ട്രംപിന്റെ പാർട്ടിക്കേറ്റ തിരിച്ചടി ലോകമെമ്പാടുമുള്ള അധികാര കേന്ദ്രീകരണ പ്രവണതകൾക്കും മുന്നറിയിപ്പാണ്. ജനാധിപത്യ സംവിധാനങ്ങളെ ദുർബലപ്പെടുത്തിയും വിമർശനങ്ങളെ അടിച്ചമർത്തിയും ഭരണകൂടത്തിന്റെ താൽപ്പര്യങ്ങളെ രാജ്യത്തിന്റെ താൽപ്പര്യങ്ങളായി അവതരിപ്പിച്ചും അധികാരം അനന്തമായി നിലനിർത്താനാവില്ല. ജനങ്ങളുടെ ജീവിതപ്രശ്നങ്ങൾക്ക് പരിഹാരം കാണാത്ത ഭരണകൂടങ്ങൾക്ക് ഒടുവിൽ ജനങ്ങളുടെ കോടതിയിൽ മറുപടി പറയേണ്ടിവരും. അമേരിക്കൻ ഇടക്കാല തിരഞ്ഞെടുപ്പിന്റെ രാഷ്ട്രീയ സന്ദേശവും അതുതന്നെയാണ്. അധികാരം ശാശ്വതമല്ല; ജനാധിപത്യത്തിൽ അന്തിമവിധി ജനങ്ങളുടേതാണ്.
ചീഫ് എഡിറ്റര്‍
