അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിൽ വെടിനിർത്തൽ കരാർ നിലവിലുണ്ടെങ്കിലും, ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന് സമീപം സംഘർഷം പെട്ടെന്ന് വർദ്ധിച്ചു. സൈനിക നടപടി, ട്രംപിന്റെ കർശന മുന്നറിയിപ്പ്, ടെഹ്റാന്റെ പ്രതികരണം എന്നിവ പശ്ചിമേഷ്യയിലുടനീളം പുതിയ ആശങ്കകൾ ഉയർത്തിയിട്ടുണ്ട്.
ദോഹ (ഖത്തര്): അമേരിക്കയും ഇറാനും തമ്മിലുള്ള സംഘർഷം വീണ്ടും രൂക്ഷമായി. ഏപ്രിൽ 7 ന് വെടിനിർത്തൽ പ്രാബല്യത്തിൽ വന്നതിനുശേഷം ഇരു രാജ്യങ്ങളും തമ്മിൽ ഇത്രയും രൂക്ഷമായ സൈനിക ഏറ്റുമുട്ടൽ ഉണ്ടാകുന്നത് ഇതാദ്യമാണ്. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിന് ചുറ്റുമുള്ള വെടിവയ്പ്പും സൈനിക നടപടികളും പശ്ചിമേഷ്യയിലുടനീളം വീണ്ടും ആശങ്ക ഉയർത്തിയിട്ടുണ്ട്. സംഘർഷം അവസാനിപ്പിക്കാനുള്ള നിർദ്ദേശം ടെഹ്റാൻ പരിഗണിക്കുന്ന സമയത്ത് അമേരിക്ക നടത്തിയ പ്രകോപനപരമായ ആക്രമണം സ്ഥിതി കൂടുതൽ വഷളാക്കി. ഈ സംഘർഷം ആഗോള എണ്ണ വിപണിയെയും അന്താരാഷ്ട്ര ഷിപ്പിംഗിനെയും ബാധിച്ചേക്കാം.
വ്യാഴാഴ്ച യുഎസ് സെൻട്രൽ കമാൻഡ് തങ്ങളുടെ സൈന്യം നിരവധി ഇറാനിയൻ സൈനിക താവളങ്ങൾ ആക്രമിച്ചതായി അവകാശപ്പെട്ടു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലൂടെ കടന്നുപോകുന്ന യുദ്ധക്കപ്പലുകളെ ലക്ഷ്യം വച്ചുള്ള ആക്രമണങ്ങൾക്കാണ് ഈ താവളങ്ങൾ ഉപയോഗിക്കുന്നതെന്നാണ് അവര് പറയുന്നത്. പ്രതിരോധപരമായ നടപടി മാത്രമായിരുന്നുവെന്നും ഒരു വലിയ സംഘർഷം രൂക്ഷമാക്കാൻ യുഎസ് ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ലെന്നും യുഎസ് സൈന്യം അവകാശപ്പെട്ടു. ഇറാന്റെ സൈനിക പ്രവർത്തനത്തിനുള്ള മറുപടിയായാണ് ആക്രമണമെന്ന് യുഎസ് ഉദ്യോഗസ്ഥർ പറഞ്ഞു.
മറുവശത്ത്, യുഎസ് അവകാശവാദങ്ങൾ തള്ളിക്കളഞ്ഞ ഇറാൻ, തങ്ങളുടെ പ്രദേശത്തുള്ള സാധാരണക്കാരെ ലക്ഷ്യമിട്ടാണ് ആക്രമണങ്ങൾ നടത്തിയതെന്ന് ആരോപിച്ചു. ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലേക്ക് പ്രവേശിച്ച രണ്ട് കപ്പലുകളും ആക്രമിക്കപ്പെട്ടതായി ഇറാനിയൻ സൈനിക വക്താവ് അവകാശപ്പെട്ടു. സ്ഥിതിഗതികൾ വഷളായതിനെത്തുടർന്ന് ടെഹ്റാന്റെ വ്യോമ പ്രതിരോധ സംവിധാനങ്ങൾ സജീവമാക്കിയതായി ഇറാനിയൻ സ്റ്റേറ്റ് മീഡിയ റിപ്പോർട്ട് ചെയ്തു, ഈ നീക്കം ഒരു വലിയ ആക്രമണത്തിന് ഇറാൻ ജാഗ്രതയിലാണെന്ന് സൂചിപ്പിക്കുന്നു. ഈ സംഭവവികാസം മേഖലയിലുടനീളം ഒരു സൈനിക പ്രതിസന്ധിയെക്കുറിച്ചുള്ള ആശങ്കകൾക്ക് കൂടുതൽ ആക്കം കൂട്ടി.
ഇറാനിയൻ ആക്രമണകാരികളെ യുഎസ് സൈന്യം പൂർണ്ണമായും നശിപ്പിച്ചതായി പ്രസിഡന്റ് ഡൊണാൾഡ് ട്രംപ് മാധ്യമ പ്രവർത്തകരോട് അവകാശപ്പെട്ടു. ടെഹ്റാൻ പ്രകോപനപരമായ നടപടികൾ തുടർന്നാൽ അമേരിക്ക കൂടുതൽ ശക്തമായി പ്രതികരിക്കുമെന്ന് അദ്ദേഹം ഇറാന് മുന്നറിയിപ്പ് നൽകി.
“ഇറാൻ ഉടൻ ഒരു കരാറിലെത്താൻ മുന്നോട്ടു വന്നില്ലെങ്കിൽ, ഞങ്ങൾ വളരെ പരുഷമായും അക്രമാസക്തമായും പ്രതികരിക്കും” എന്ന് ട്രംപ് പറഞ്ഞു. എന്നാല്, വെടിനിർത്തൽ ഇപ്പോഴും പ്രാബല്യത്തിൽ ഉണ്ടെന്ന് അദ്ദേഹം ആവർത്തിച്ചു. രസകരമെന്നു പറയട്ടെ, ട്രംപ് പറഞ്ഞത് എന്താണെന്ന് അദ്ദേഹത്തിനു പോലും നിശ്ചയമില്ലെന്ന തരത്തിലാണ് പിന്നീടുള്ള പ്രതികരണം. ഒരു മാധ്യമ പ്രവര്ത്തകന്റെ ചോദ്യത്തിന് ട്രംപ് മുഴുവൻ ഏറ്റുമുട്ടലിനെയും കുറച്ചുകാണാൻ ശ്രമിച്ചു, അതിനെ “ചെറിയ തർക്കം” എന്നാണ് വിശേഷിപ്പിച്ചത്.
വെടിവയ്പ്പും സംഘർഷവും നിലനിൽക്കുന്നുണ്ടെങ്കിലും, പൂർണ്ണ തോതിലുള്ള യുദ്ധം ആഗ്രഹിക്കുന്നില്ലെന്ന് ഇരു രാജ്യങ്ങളും സൂചിപ്പിച്ചു. സ്ഥിതിഗതികൾ സാധാരണ നിലയിലായതായി ഇറാനിയൻ ഉദ്യോഗസ്ഥർ പിന്നീട് അവകാശപ്പെട്ടു, അതേസമയം, സംഘർഷം വർദ്ധിപ്പിക്കാൻ ഉദ്ദേശിക്കുന്നില്ലെന്ന് അമേരിക്കയും പ്രസ്താവിച്ചു. റിപ്പോർട്ടുകൾ പ്രകാരം, മൂന്ന് ഘട്ടങ്ങളുള്ള പ്രക്രിയ നിർദ്ദേശിക്കുന്ന ഒരു നിർദ്ദേശം യുഎസ് തയ്യാറാക്കിയിട്ടുണ്ട്.
ഔപചാരികമായ വെടിനിർത്തൽ, ഹോർമുസ് കടലിടുക്കിലെ സംഘർഷങ്ങൾ ലഘൂകരിക്കാനുള്ള നടപടികൾ, 30 ദിവസത്തേക്ക് ചർച്ചകൾ തുടരാനുള്ള പദ്ധതി എന്നിവ ഇതിൽ ഉൾപ്പെടുന്നു. എന്നാല്, ഈ നിർദ്ദേശം നിരവധി ചോദ്യങ്ങൾ ഉയർത്തുന്നു. ഇറാന്റെ ആണവ പദ്ധതി നിർത്തലാക്കുക, കടലിടുക്കിലൂടെ സുരക്ഷിതമായ നാവിഗേഷൻ ഉറപ്പ് നൽകുക എന്നിവയുൾപ്പെടെയുള്ള പ്രധാന യുഎസ് ആവശ്യങ്ങൾ ഇത് വ്യക്തമായി പരിഗണിക്കുന്നില്ലെന്നാണ് റിപ്പോർട്ട്.
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കടൽ പാതകളിൽ ഒന്നായാണ് ഹോർമുസ് കടലിടുക്ക് കണക്കാക്കപ്പെടുന്നത്. മുമ്പ്, ലോകത്തിലെ എണ്ണ, വാതക വിതരണത്തിന്റെ ഏകദേശം 20 ശതമാനവും ഇതിലൂടെയാണ് കടന്നുപോയിരുന്നത്. അതിനാൽ, ഈ മേഖലയിലെ ഏത് സൈനിക സംഘർഷവും അന്താരാഷ്ട്ര ഊർജ്ജ വിപണികളെ ബാധിച്ചേക്കാം. സംഘർഷങ്ങളുടെ വർദ്ധനവ് ഗൾഫ് സഖ്യകക്ഷികളിലും ആഗോള വിപണികളിലും അസ്വസ്ഥത സൃഷ്ടിച്ചിട്ടുണ്ട്.
സ്ഥിതി കൂടുതൽ വഷളായാൽ എണ്ണവില മുതൽ ആഗോള വ്യാപാരം വരെയുള്ള എല്ലാറ്റിലും അതിന്റെ പ്രത്യാഘാതങ്ങൾ ഉണ്ടാകുമെന്ന് വിദഗ്ദ്ധർ വിശ്വസിക്കുന്നു. ഈ നിർദ്ദേശത്തിൽ ഇതുവരെ അന്തിമ തീരുമാനമെടുത്തിട്ടില്ലെന്ന് ഇറാൻ വിദേശകാര്യ മന്ത്രാലയം അറിയിച്ചു. ചർച്ചയിലൂടെ സ്ഥിതിഗതികൾ പരിഹരിക്കപ്പെടുമോ അതോ പശ്ചിമേഷ്യ പുതിയൊരു വലിയ സംഘർഷത്തിലേക്ക് വഴുതി വീഴുമോ എന്ന് ലോകം ഇപ്പോൾ ഉറ്റുനോക്കുകയാണ്.
