ശ്രീ നാരായണ ഗുരു – നവോത്ഥാനത്തിന്റെ മഹാഗുരു: ജയശങ്കര്‍ പിള്ള

“ജാതിയിൽ നിന്ന് മനുഷ്യനിലേക്ക്, അന്ധകാരത്തിൽ നിന്ന് അറിവിലേക്ക് കേരളത്തെ നയിച്ച യുഗപുരുഷൻ”

ഭാരതത്തിന്റെ സാമൂഹിക നവോത്ഥാന ചരിത്രത്തിൽ ചില വ്യക്തിത്വങ്ങൾ കാലത്തെയും ദേശത്തെയും,ഭാഷയെയും അതിജീവിച്ച് ശാശ്വതമായ പ്രചോദനമായി മാറിയിട്ടുണ്ട്. കേരളത്തിന്റെ നവോത്ഥാന ചരിത്രത്തിൽ അത്തരത്തിൽ ഏറ്റവും ഉയർന്ന സ്ഥാനത്ത് നിൽക്കുന്ന മഹാനാണ് ശ്രീ നാരായണ ഗുരു. ഒരു സന്യാസി, ദാർശനികൻ, കവി, സാമൂഹിക പരിഷ്കർത്താവ്, മനുഷ്യസ്നേഹി, വിദ്യാഭ്യാസ പ്രചാരകൻ, സാമ്പത്തിക ഉപദേഷ്ടാവ്, ആത്മീയ ഗുരു, ആയുർവേദ വൈദ്യൻ, സംസ്‌കൃത പണ്ഡിതൻ, – ഈ വിശേഷണങ്ങളെല്ലാം അദ്ദേഹത്തിന്റെ മഹത്വത്തിന്റെ ചെറിയ ഭാഗങ്ങൾ മാത്രമാണ്.

കേരളം ജാതിവ്യവസ്ഥയുടെ ഇരുണ്ട നിഴലിൽ കഴിയുകയായിരുന്ന കാലഘട്ടത്തിലാണ് ഗുരുവിന്റെ അവതാരം. ജനനംകൊണ്ട് മനുഷ്യന്റെ മഹത്വം നിർണയിക്കപ്പെടുന്ന ഒരു സമൂഹത്തിൽ, നിറം കൊണ്ട് അതിരുകൾ തീർക്കുന്ന സമൂഹത്തിൽ, മതവും,ജാതിയും കൊണ്ട് പാർശ്വവത്കരിയ്ക്കപ്പെടുന്ന സമൂഹത്തിൽ മനുഷ്യനാണ്, മനുഷ്യൻ മാത്രമാണ് ഏറ്റവും വലിയ മൂല്യമെന്ന് അദ്ദേഹം പ്രഖ്യാപിച്ചു. അതായിരുന്നു കേരളത്തിന്റെ നവോത്ഥാനത്തിന്റെ തുടക്കം.

ചെമ്പഴന്തിയിലെ നാണുവിൽ നിന്ന് ലോക ഗുരുവിലേക്ക്

1855 ആഗസ്റ്റ് 20-ന് തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയിലെ ചെമ്പഴന്തി ഗ്രാമത്തിലെ വയൽവാരം വീട്ടിൽ മാടൻ ആശാന്റെയും കുട്ടിയമ്മയുടെയും മകനായി നാരായണൻ ജനിച്ചു. പിന്നീട് ലോകം ആദരവോടെ “ശ്രീ നാരായണ ഗുരു” എന്ന് വിളിച്ച മഹാത്മാവിന്റെ ബാല്യനാമം നാണു എന്നായിരുന്നു. കേരളത്തിന്റെ നവോത്ഥാന ചരിത്രത്തെ മാറ്റിമറിക്കുകയും മനുഷ്യസമത്വത്തിന്റെ മഹത്തായ സന്ദേശം ലോകത്തിന് നൽകുകയും ചെയ്ത ഈ മഹാപുരുഷന്റെ ജീവിതം ഒരു വ്യക്തിയുടെ വിജയഗാഥ മാത്രമല്ല; ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ ഉണർവിന്റെയും ആത്മാഭിമാനത്തിന്റെയും വിമോചനത്തിന്റെയും ചരിത്രമാണ്.

നാണു ജനിച്ച കാലഘട്ടം കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക ചരിത്രത്തിലെ ഏറ്റവും ദുരിതപൂർണമായ കാലങ്ങളിലൊന്നായിരുന്നു. ജാതിവ്യവസ്ഥ സമൂഹത്തെ അനേകം തട്ടുകളായി വിഭജിച്ചിരുന്നു. ജന്മത്തിന്റെ പേരിൽ മനുഷ്യന്റെ വില നിശ്ചയിക്കപ്പെട്ടിരുന്ന കാലം. ഈഴവർ ഉൾപ്പെടെയുള്ള അവശജനവിഭാഗങ്ങൾക്ക് വിദ്യാഭ്യാസം, ക്ഷേത്രപ്രവേശനം, സർക്കാർ സേവനം, പൊതുസ്ഥലങ്ങളിലെ സ്വതന്ത്ര സഞ്ചാരം തുടങ്ങിയ അടിസ്ഥാന അവകാശങ്ങൾ പോലും നിഷേധിക്കപ്പെട്ടിരുന്നു. ജാതികൾക്കിടയിൽ തീണ്ടാപ്പാട്, തൊടീൽ, കാണാപ്പാട് തുടങ്ങിയ ക്രൂരമായ സാമൂഹിക നിയന്ത്രണങ്ങൾ നിലനിന്നിരുന്നു. മനുഷ്യൻ മനുഷ്യനെ സ്പർശിക്കുന്നത് പോലും കുറ്റമായി കണക്കാക്കപ്പെട്ടിരുന്ന ആ സാഹചര്യത്തിലാണ് നാണു ജനിച്ചത്.

പിതാവായ മാടൻ ആശാൻ സംസ്കൃതത്തിലും ആയുർവേദത്തിലും അറിവുള്ള വ്യക്തിയായിരുന്നു. മാതാവ് കുട്ടിയമ്മ ഭക്തിയും സ്നേഹവും കരുണയും നിറഞ്ഞ ജീവിതം നയിച്ച സ്ത്രീയായിരുന്നു. ഈ കുടുംബാന്തരീക്ഷം നാണുവിന്റെ സ്വഭാവരൂപീകരണത്തിൽ വലിയ സ്വാധീനം ചെലുത്തി. ചെറുപ്പം മുതൽ തന്നെ നാണു അസാധാരണമായ ബുദ്ധിശക്തിയും പഠനതാത്പര്യവും പ്രകടിപ്പിച്ചു. മറ്റു കുട്ടികൾ കളികളിലും വിനോദങ്ങളിലും മുഴുകുമ്പോൾ അദ്ദേഹം പ്രകൃതിയെ നിരീക്ഷിക്കാനും മനുഷ്യജീവിതത്തെക്കുറിച്ച് ചിന്തിക്കാനും ഇഷ്ടപ്പെട്ടു. മരങ്ങളും പുഴകളും മലകളും പക്ഷികളും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ചിന്തകളുടെ കൂട്ടുകാരായി.

നാട്ടിലെ ആശാന്മാരിൽ നിന്ന് മലയാളവും സംസ്കൃതവും അഭ്യസിച്ച നാണു വളരെ വേഗത്തിൽ പഠനത്തിൽ മികവ് തെളിയിച്ചു. കവിതകളും ശ്ലോകങ്ങളും ഗ്രന്ഥഭാഗങ്ങളും മനഃപാഠമാക്കാനുള്ള അദ്ദേഹത്തിന്റെ കഴിവ് അധ്യാപകരെ പോലും അത്ഭുതപ്പെടുത്തി. എന്നാൽ അറിവ് സമ്പാദിക്കുന്നതിൽ മാത്രം അദ്ദേഹം തൃപ്തനായിരുന്നില്ല. പഠിക്കുന്ന കാര്യങ്ങളുടെ അർത്ഥവും പ്രസക്തിയും അന്വേഷിക്കുന്ന ഒരു സ്വഭാവം അദ്ദേഹത്തിനുണ്ടായിരുന്നു. മതഗ്രന്ഥങ്ങൾ പഠിക്കുമ്പോൾ മനുഷ്യർക്കിടയിലെ സമത്വത്തെക്കുറിച്ചുള്ള സന്ദേശങ്ങൾ അദ്ദേഹത്തെ കൂടുതൽ സ്വാധീനിച്ചു. ബാല്യത്തിൽ തന്നെ സമൂഹത്തിൽ നിലനിന്നിരുന്ന അനീതികൾ അദ്ദേഹത്തിന്റെ മനസ്സിനെ വേദനിപ്പിച്ചിരുന്നു. ജാതിയുടെ പേരിൽ ചിലർക്ക് ക്ഷേത്രത്തിൽ പ്രവേശിക്കാൻ കഴിയുമ്പോൾ മറ്റുചിലർക്ക് അതിനുള്ള അവകാശം നിഷേധിക്കപ്പെടുന്നത് അദ്ദേഹത്തിന് അംഗീകരിക്കാൻ കഴിഞ്ഞില്ല. മനുഷ്യരെല്ലാവരും ഒരേ ദൈവത്തിന്റെ മക്കളാണെങ്കിൽ എന്തുകൊണ്ടാണ് ഇത്തരത്തിലുള്ള വേർതിരിവുകൾ നിലനിൽക്കുന്നതെന്ന് അദ്ദേഹം ചിന്തിച്ചു. പിന്നീട് അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതദൗത്യമായി മാറിയ സമത്വദർശനത്തിന്റെ വിത്തുകൾ ഈ ബാല്യകാല ചിന്തകളിലാണ് മുളച്ചത്.

യൗവനത്തിലേക്ക് കടന്ന നാണു കൂടുതൽ ആഴത്തിലുള്ള ആത്മീയ അന്വേഷണത്തിലേക്ക് തിരിഞ്ഞു. ഉപനിഷത്തുകളും വേദാന്തവും പുരാണങ്ങളും സംസ്കൃത സാഹിത്യവും അദ്ദേഹം പഠിച്ചു. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആത്മീയത ലോകത്തിൽ നിന്ന് ഒളിച്ചോടാനുള്ളതായിരുന്നില്ല. മനുഷ്യരുടെ ദുഃഖങ്ങളും ദുരിതങ്ങളും മനസ്സിലാക്കി അവ പരിഹരിക്കാൻ ശ്രമിക്കുന്നതായിരുന്നു അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആത്മീയത. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ജ്ഞാനാന്വേഷണത്തോടൊപ്പം മനുഷ്യസേവനവും അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതത്തിന്റെ ഭാഗമായി. ജീവിതത്തിലെ ഒരു ഘട്ടത്തിൽ നാണു ലോകസുഖങ്ങളിൽ നിന്ന് അകന്ന് തപസ്സിന്റെയും ധ്യാനത്തിന്റെയും മാർഗം സ്വീകരിച്ചു. കേരളത്തിനകത്തും പുറത്തും അദ്ദേഹം സഞ്ചരിച്ചു. മരുത്വാമല ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രദേശങ്ങളിൽ ഏകാന്തവാസം നടത്തി. കാടുകളിലും ഗുഹകളിലും മലഞ്ചെരിവുകളിലും ധ്യാനത്തിൽ മുഴുകി ആത്മസാക്ഷാത്കാരത്തിനായി ശ്രമിച്ചു. ഈ കാലഘട്ടം അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആത്മീയ ജീവിതത്തിലെ നിർണായക വഴിത്തിരിവായിരുന്നു. മനുഷ്യസമൂഹത്തിന്റെ ഉന്നമനത്തിനായി പ്രവർത്തിക്കേണ്ട മഹത്തായ ദൗത്യം തനിക്കുണ്ടെന്ന ബോധ്യം അദ്ദേഹത്തിൽ കൂടുതൽ ശക്തമായി.

1888-ലെ ശിവരാത്രി ദിനത്തിൽ അരുവിപ്പുറത്ത് നടന്ന ശിവപ്രതിഷ്ഠയാണ് കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക ചരിത്രത്തിൽ പുതിയൊരു യുഗത്തിന് തുടക്കം കുറിച്ചത്. ക്ഷേത്രങ്ങളിൽ പ്രവേശിക്കാൻ പോലും അവകാശമില്ലാത്ത ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ പ്രതിനിധിയായി നാണു ശിവലിംഗം പ്രതിഷ്ഠിച്ചു. ഇത് വെറും മതപരമായ ചടങ്ങല്ലായിരുന്നു; ജാതിവ്യവസ്ഥയ്ക്കെതിരായ ഒരു ശാന്ത വിപ്ലവമായിരുന്നു. സമൂഹം നൂറ്റാണ്ടുകളായി പാലിച്ചുവരുന്ന അനീതികൾക്ക് നേരെയുള്ള ശക്തമായ വെല്ലുവിളിയായിരുന്നു അത്. അരുവിപ്പുറത്തെ പ്രതിഷ്ഠയിലൂടെ നാണു “ശ്രീ നാരായണ ഗുരു”യായി മാറി.

അതിനുശേഷം ഗുരുവിന്റെ പ്രവർത്തനങ്ങൾ കേരളമാകെ വ്യാപിച്ചു. അനേകം ക്ഷേത്രങ്ങൾ സ്ഥാപിച്ച അദ്ദേഹം ക്ഷേത്രങ്ങളെ വെറും ആരാധനാലയങ്ങളായി മാത്രം കണ്ടില്ല. വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെയും സാമൂഹിക ഉണർവിന്റെയും കേന്ദ്രങ്ങളായി അവയെ മാറ്റി. കണ്ണാടി പ്രതിഷ്ഠയിലൂടെ “സ്വയം അറിയുക” എന്ന സന്ദേശവും ശാരദാ പ്രതിഷ്ഠയിലൂടെ വിദ്യാഭ്യാസത്തിന്റെ പ്രാധാന്യവും അദ്ദേഹം ജനങ്ങളോട് പറഞ്ഞു.

ഗുരുവിന്റെ നേതൃത്വത്തിൽ രൂപം കൊണ്ട സാമൂഹിക പ്രസ്ഥാനങ്ങൾ കേരളത്തിന്റെ നവോത്ഥാനത്തിന് ശക്തമായ അടിത്തറ പാകി. ഡോ. പൽപ്പു, മഹാകവി കുമാരനാശാൻ തുടങ്ങിയ മഹാന്മാരുമായി ചേർന്ന് അദ്ദേഹം ശ്രീനാരായണ ധർമ്മപരിപാലന (എസ്.എൻ.ഡി.പി.) യോഗത്തിന് രൂപം നൽകി. വിദ്യാഭ്യാസം, സംഘടന, സ്വാഭിമാനം, സാമ്പത്തിക പുരോഗതി എന്നിവയ്ക്കായി ജനങ്ങളെ പ്രേരിപ്പിച്ചു. “വിദ്യാഭ്യാസം കൊണ്ട് പ്രബുദ്ധരാകുക, സംഘടന കൊണ്ട് ശക്തരാകുക, വ്യവസായം കൊണ്ട് സമ്പന്നരാകുക” എന്ന അദ്ദേഹത്തിന്റെ ആഹ്വാനം ഇന്നും പ്രസക്തമാണ്.

“ഒരു ജാതി, ഒരു മതം, ഒരു ദൈവം മനുഷ്യന്” എന്ന ഗുരുവിന്റെ മഹത്തായ സന്ദേശം കേരളത്തിന്റെ അതിരുകൾ കടന്ന് ലോകമാകെ ശ്രദ്ധിക്കപ്പെട്ടു. രബീന്ദ്രനാഥ ടാഗോർ, മഹാത്മാ ഗാന്ധി തുടങ്ങിയ ദേശീയ നേതാക്കൾ ഗുരുവിനെ സന്ദർശിക്കുകയും അദ്ദേഹത്തിന്റെ മഹത്വം അംഗീകരിക്കുകയും ചെയ്തു. ജാതിവ്യവസ്ഥയ്ക്കെതിരായ അദ്ദേഹത്തിന്റെ പോരാട്ടവും മനുഷ്യസമത്വത്തിനായുള്ള സന്ദേശവും ലോകമനുഷ്യരാശിക്ക് പ്രചോദനമായി.

1928 സെപ്റ്റംബർ 20-ന് ശിവഗിരിയിൽ ഗുരു മഹാസമാധിയായി. എന്നാൽ അദ്ദേഹത്തിന്റെ ഭൗതിക ജീവിതം അവസാനിച്ചെങ്കിലും ആശയങ്ങൾ ഇന്നും ജീവിക്കുന്നു. കേരളത്തിന്റെ സാമൂഹിക പുരോഗതിയിലും വിദ്യാഭ്യാസ വളർച്ചയിലും ജനാധിപത്യ ബോധത്തിലും ഗുരുവിന്റെ സ്വാധീനം വ്യക്തമായി കാണാം.ചെമ്പഴന്തിയിലെ ഒരു സാധാരണ ഗ്രാമത്തിൽ ജനിച്ച നാണു പിന്നീട് ലോകം ആദരിച്ച ശ്രീ നാരായണ ഗുരുവായി വളർന്നു. ജാതിയുടെയും മതത്തിന്റെയും വർഗ്ഗത്തിന്റെയും അതിരുകൾക്കപ്പുറം മനുഷ്യനെ കാണാൻ പഠിപ്പിച്ച അദ്ദേഹം ഒരു സമൂഹത്തിന്റെ മാത്രമല്ല, മുഴുവൻ മനുഷ്യരാശിയുടെയും ഗുരുവാണ്. അതുകൊണ്ടുതന്നെ ചെമ്പഴന്തിയിലെ നാണുവിൽ നിന്ന് ലോകഗുരുവിലേക്കുള്ള യാത്ര ഒരു വ്യക്തിയുടെ ജീവിതയാത്ര മാത്രമല്ല; മനുഷ്യസമത്വത്തിന്റെയും മാനവികതയുടെയും പ്രകാശയാത്ര കൂടിയാണ്. അദ്ദേഹത്തിന്റെ ജീവിതവും സന്ദേശങ്ങളും വരും തലമുറകൾക്കും എന്നും വഴികാട്ടിയായി നിലനിൽക്കും……

തുടരും