റഷ്യൻ എണ്ണയ്ക്കു മേലുള്ള ഉപരോധം ലംഘിച്ചതിന് ബ്രിട്ടീഷ് കസ്റ്റഡിയിലുള്ള 38 കാരനായ ഇന്ത്യൻ ക്യാപ്റ്റൻ അജയ് പന്തിന്റെ ഭാര്യ റിതു പന്ത് തന്റെ വേദന പ്രകടിപ്പിച്ചു.
ന്യൂഡൽഹി: കൊടുങ്കാറ്റുള്ള കടലിലൂടെ സുരക്ഷിതമായി തന്റെ ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്ത് എത്തിയ ഒരു ഇന്ത്യൻ മർച്ചന്റ് നേവി ക്യാപ്റ്റൻ ഇപ്പോൾ ആഗോള രാഷ്ട്രീയത്തിന്റെയും നിയമപരമായ കരുനീക്കങ്ങളുടെയും ചുഴലിക്കാറ്റിൽ അകപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. റഷ്യൻ എണ്ണയുടെ മേലുള്ള ഉപരോധം ലംഘിച്ചതിന് ബ്രിട്ടീഷ് കസ്റ്റഡിയിലുള്ള 38 കാരനായ ഇന്ത്യൻ ക്യാപ്റ്റൻ അജയ് പന്തിന്റെ ഭാര്യ റിതു പന്ത് തന്റെ വേദന പ്രകടിപ്പിച്ചു. തന്റെ ഭർത്താവ് നിരപരാധിയാണെന്നും അദ്ദേഹത്തെ ഒരു “ബലിയാടാക്കുക”യാണെന്നും അവർ വൈകാരികമായി പ്രഖ്യാപിച്ചു. ഉത്തരാഖണ്ഡിലെ രാംനഗർ നിവാസിയായ അജയ് പന്ത് ബ്രിട്ടനിൽ 10 വർഷം വരെ തടവ് ശിക്ഷ ലഭിക്കാവുന്ന ക്രിമിനൽ കുറ്റങ്ങൾ നേരിടുകയാണ്. ഈ കേസ് ഒരു കുടുംബ ദുരന്തം മാത്രമല്ല, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള ദശലക്ഷക്കണക്കിന് മർച്ചന്റ് നേവി നാവികരുടെ ഭാവിയെക്കുറിച്ചും നിയമപരമായ സംരക്ഷണത്തെക്കുറിച്ചും ഗുരുതരമായ ചോദ്യങ്ങൾ ഉയര്ത്തുന്നു.
ജൂൺ 14 ന് ബ്രിട്ടീഷ് കമാൻഡോകൾ ഹെലികോപ്റ്ററുകൾ ഉപയോഗിച്ച് ഇംഗ്ലീഷ് ചാനലിൽ റഷ്യൻ എണ്ണ ടാങ്കർ “സ്മിർട്ടോസ്” നാടകീയമായി റെയ്ഡ് ചെയ്തതോടെയാണ് സംഭവത്തിന്റെ തുടക്കം. ഉക്രെയ്ൻ യുദ്ധത്തിനുശേഷം പാശ്ചാത്യ രാജ്യങ്ങൾ ഏർപ്പെടുത്തിയ സാമ്പത്തിക ഉപരോധങ്ങൾ ഒഴിവാക്കാൻ മോസ്കോ ഉപയോഗിക്കുന്ന റഷ്യയുടെ “ഷാഡോ ചരക്ക്” ശൃംഖലയുടെ ഭാഗമാണ് കപ്പൽ എന്ന് ബ്രിട്ടൻ അവകാശപ്പെടുന്നു.
98,000 ടൺ അസംസ്കൃത എണ്ണയുമായി ടാങ്കർ ജൂൺ 5 ന് റഷ്യയിലെ ഉസ്റ്റ്-ലുഗ തുറമുഖത്ത് നിന്ന് ഈജിപ്തിലെ പോർട്ട് സെയ്ദിലേക്ക് പുറപ്പെട്ടു. യാത്രാമധ്യേ, ബ്രിട്ടീഷ് കമാൻഡോകൾ അത് പിടിച്ചെടുത്ത് ക്യാപ്റ്റൻ അജയ് പന്തിനെ അറസ്റ്റ് ചെയ്തു. ആ സമയത്ത്, ബ്രിട്ടന്റെ അന്നത്തെ പ്രധാനമന്ത്രി കെയർ സ്റ്റാർമർ ഈ പ്രവർത്തനത്തെ പ്രശംസിച്ചു, റഷ്യയ്ക്കെതിരായ ഒരു പ്രധാന നടപടിയായി ഇതിനെ വിശേഷിപ്പിക്കുകയും ചെയ്തു.
ഭർത്താവിന്റെ അറസ്റ്റിനുശേഷം ഒരു മാധ്യമത്തിന് നല്കിയ ആദ്യ അഭിമുഖത്തിൽ, 36 കാരിയായ റിതു പന്ത് അജയ് കസ്റ്റഡിയിൽ നിന്ന് തന്നെ വിളിച്ച ആ നിമിഷം ഓർത്തു. “അദ്ദേഹം പൂർണ്ണമായും തകർന്നു, ഫോണിൽ കരഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്നു. തനിക്ക് എന്താണ് സംഭവിച്ചതെന്ന് അദ്ദേഹത്തിന് മനസ്സിലായില്ല. ഞാൻ ജയിലിലാണ്, എന്നെ ഇവിടെ നിന്ന് പുറത്തിറക്കൂ” എന്ന് മാത്രമാണ് അദ്ദേഹം പറഞ്ഞതെന്ന് റിതു വിശദീകരിച്ചു.
ബ്രിട്ടീഷ് കോടതി ജാമ്യാപേക്ഷ തള്ളിയതുമുതൽ അജയ് ജയിലിലാണ്. തന്റെ ഭർത്താവ് തന്റെ ജോലി ചെയ്യുകയും ബോസിന്റെ ഉത്തരവുകൾ പാലിക്കുകയും ചെയ്യുകയായിരുന്നുവെന്ന് റിതു പറയുന്നു. ഒരു മർച്ചന്റ് നേവി ക്യാപ്റ്റന്റെ പ്രാഥമിക ഉത്തരവാദിത്തം തന്റെ കപ്പലും ചരക്കും സുരക്ഷിതമായി ലക്ഷ്യസ്ഥാനത്ത് എത്തിക്കുക എന്നതാണ്, അതിനെ ചുറ്റിപ്പറ്റിയുള്ള ഭൗമരാഷ്ട്രീയ തർക്കങ്ങളിൽ ഏർപ്പെടുകയല്ലെന്നും അവര് കൂട്ടിച്ചേര്ത്തു.
കപ്പലിന്റെ ക്യാപ്റ്റന് എന്ന നിലയിൽ അജയ് പന്തിന് ചരക്കിന്റെ സ്വഭാവത്തെക്കുറിച്ചും നിയന്ത്രണങ്ങളെക്കുറിച്ചും പൂർണ്ണമായി അറിയാമായിരുന്നുവെന്ന് ബ്രിട്ടീഷ് പ്രോസിക്യൂട്ടർമാർ വാദിക്കുന്നു. എന്നാല്, അദ്ദേഹം കപ്പൽ ഉടമയുടെ ഒരു ജീവനക്കാരൻ മാത്രമാണെന്നും ഉടമയുടെ നിർദ്ദേശങ്ങൾ പാലിക്കുകയായിരുന്നുവെന്നും അദ്ദേഹത്തിന്റെ അഭിഭാഷകൻ അസന്ദിഗ്ധമായി പറയുന്നു.
ഇത്തരം ലംഘനങ്ങൾ സാധാരണയായി കപ്പലുകൾക്കോ കമ്പനികൾക്കോ ഉപരോധം ഏർപ്പെടുത്തുന്നതിലേക്ക് നയിക്കുന്നതിനാൽ ഈ കേസ് വളരെ സെൻസിറ്റീവ് ആയി മാറിയിരിക്കുന്നു. ഒരു യൂറോപ്യൻ രാജ്യം ഒരു കപ്പലിന്റെ ക്യാപ്റ്റനെ നേരിട്ട് പ്രോസിക്യൂട്ട് ചെയ്യുന്നത് ഇതാദ്യമാണ്. കപ്പലിലെ മറ്റ് 24 ക്രൂ അംഗങ്ങളെ വിട്ടയച്ച് ഇന്ത്യയിലേക്ക് അയച്ചു. അതേസമയം, അജയ്ക്കെതിരെ മാത്രമേ നിയമപരമായി കുറ്റം ചുമത്തിയിട്ടുള്ളൂ. ഇന്ത്യൻ സൊസൈറ്റി ഓഫ് ഇന്റർനാഷണൽ ലോയിലെയും ഹ്യൂമൻ റൈറ്റ്സ് അറ്റ് സീ ഇന്റർനാഷണൽ പോലുള്ള ആഗോള സംഘടനകളിലെയും വിദഗ്ധർ വിശ്വസിക്കുന്നത് ഈ കേസിലെ വിധി സമുദ്ര നിയമത്തിന്റെ ചരിത്രത്തിൽ ഒരു പ്രധാന മാതൃക സൃഷ്ടിക്കുമെന്നാണ്.
ഇന്റർനാഷണൽ ട്രാൻസ്പോർട്ട് വർക്കേഴ്സ് ഫെഡറേഷനും (ഐടിഡബ്ല്യുഎഫ്) ഈ നടപടിയിൽ കടുത്ത ആശങ്ക പ്രകടിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. വാണിജ്യ കപ്പലുകളിൽ വിന്യസിച്ചിരിക്കുന്ന നാവികർക്ക് പലപ്പോഴും അവരുടെ ചരക്ക് എന്ത് നിയന്ത്രണങ്ങൾക്ക് വിധേയമാണെന്ന് അറിയില്ലെന്ന് ഫെഡറേഷൻ പറയുന്നു.
ആഗോള അധികാര പോരാട്ടങ്ങളുടെ ക്രോസ്ഫയറിൽ നിരപരാധികളായ നാവികർ അകപ്പെടുന്നത് അങ്ങേയറ്റം അപകടകരമാണ്. 320,000-ത്തിലധികം നാവികരുടെ ഒരു വലിയ തൊഴിൽ ശക്തി ഇന്ത്യയിലുണ്ട്. മുതിർന്ന ഇന്ത്യൻ ടാങ്കർ ക്യാപ്റ്റൻ സങ്കേത് ജോഷിയുടെ അഭിപ്രായത്തിൽ, സുരക്ഷാ അല്ലെങ്കിൽ അപകട പ്രശ്നത്തിന് പകരം വാണിജ്യ തർക്കത്തിന് ഒരു ക്യാപ്റ്റനെ അറസ്റ്റ് ചെയ്യുന്നത് ഇതാദ്യമാണ്, ഇത് മുഴുവൻ സമൂഹത്തെയും പിടിച്ചുകുലുക്കി.
