“എളുപ്പമായുള്ള വഴിയെ കാണുമ്പോൾ,
ഇടയ്ക്കിടെ ആറു പടിയുണ്ടേ,
പടിയാറും കടന്നവിടെ ചെല്ലുമ്പോൾ,
ശിവനെ കാണാകും ശിവശംഭോ…”
എന്ന വരികൾ വൈക്കം മഹാദേവന്റെ ഭക്തിഗാനത്തിലെ ഏറെ അർത്ഥസമ്പന്നമായ വരികളാണ്. ആദ്യനോട്ടത്തിൽ ഇത് വൈക്കം മഹാദേവക്ഷേത്രത്തിന്റെ ശ്രീകോവിലിലേക്കുള്ള യഥാർത്ഥ പടികളെക്കുറിച്ചുള്ള ഒരു ലളിതമായ പരാമർശമായി തോന്നിയേക്കാം. എന്നാൽ അതിനുമപ്പുറം മനുഷ്യന്റെ ആത്മീയ യാത്രയെക്കുറിച്ചുള്ള ഗഹനമായ ഒരു സന്ദേശവും ഈ വരികളിൽ വായിച്ചെടുക്കാം. വൈക്കം ക്ഷേത്രത്തിന്റെ വലിയ വട്ടശ്രീകോവിലിന് രണ്ട് ചുറ്റുകളുണ്ട്. ഓരോ ചുറ്റിലും ആറ് കരിങ്കൽപ്പടികളുണ്ടെന്ന ക്ഷേത്രവിവരണം ഈ വരികൾക്ക് ഒരു ഭൗതിക പശ്ചാത്തലം നൽകുന്നു. എന്നാൽ ഇത് ക്ഷേത്ര വാസ്തു വെറും ശില്പകലയുടെ മാത്രം പ്രതീകങ്ങൾ അല്ല.
“ആറു പടികൾ” എന്നത് വെറും കല്ലുകൊണ്ടുള്ള പടികളായി മാത്രം കാണുമ്പോൾ ഈ വരിയുടെ ആത്മീയ സൗന്ദര്യം പൂർണ്ണമായി അനുഭവിക്കാൻ കഴിയില്ല. ഭാരതീയ യോഗ – താന്ത്രിക ധാരയിൽ മനുഷ്യശരീരത്തിലെ ഷഡാധാരങ്ങൾ, അഥവാ ആറ് പ്രധാന ചക്രങ്ങൾ, ആത്മീയ ഉയർച്ചയുടെ വിവിധ ഘട്ടങ്ങളായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. മൂലാധാരം, സ്വാധിഷ്ഠാനം, മണിപൂരം, അനാഹതം, വിശുദ്ധി, ആജ്ഞ എന്നീ ആറു കേന്ദ്രങ്ങളിലൂടെ കുണ്ഡലിനിശക്തി ഉയർന്ന് സഹസ്രാരത്തിലെത്തുന്നതാണ് യോഗപരമ്പരയിലെ ഒരു പ്രധാന സങ്കൽപം. ഈ പശ്ചാത്തലത്തിൽ “ആറു പടികളും കടക്കുക” എന്നത് മനുഷ്യന്റെ ബോധം താഴ്ന്ന തലങ്ങളിൽ നിന്ന് ഉയർന്ന ആത്മബോധത്തിലേക്ക് സഞ്ചരിക്കുന്നതിന്റെ പ്രതീകമായി വായിക്കാം.
മൂലാധാരം മനുഷ്യന്റെ അടിസ്ഥാന ജീവശക്തിയെയും നിലനിൽപ്പിനെയും സൂചിപ്പിക്കുന്നു. സ്വാധിഷ്ഠാനം ആഗ്രഹങ്ങളുടെയും വികാരങ്ങളുടെയും ലോകവുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. മണിപൂരം ആത്മവിശ്വാസത്തിന്റെയും ശക്തിയുടെയും പ്രതീകമാണ്. അനാഹതം സ്നേഹത്തിന്റെയും കരുണയുടെയും ഹൃദയകേന്ദ്രമാണ്. വിശുദ്ധി ശുദ്ധീകരണത്തിന്റെയും സത്യവചനത്തിന്റെയും പ്രതീകമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. ഒടുവിൽ ആജ്ഞ അന്തർബോധത്തിന്റെയും ജ്ഞാനത്തിന്റെയും തലത്തെ പ്രതിനിധീകരിക്കുന്നു. ഈ ആറ് ഘട്ടങ്ങളെയും അതിജീവിച്ച് ബോധം പരമമായ ഏകതയിലേക്ക് ഉയരുമ്പോഴാണ് ശിവതത്ത്വത്തെ അനുഭവിക്കാൻ കഴിയുന്നതെന്നതാണ് ഈ വ്യാഖ്യാനത്തിന്റെ അന്തസ്സത്ത.
ഇവിടെ “ശിവനെ കാണുക” എന്നത് കണ്ണുകൊണ്ട് ഒരു വിഗ്രഹത്തെ കാണുക/ദർശിക്കുക എന്ന അർത്ഥത്തിൽ മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നില്ല. “ശിവം” എന്നത് മംഗളം, ശുദ്ധമായ ചൈതന്യം, പരമമായ ബോധം എന്ന അർത്ഥത്തിൽ മനസ്സിലാക്കുക. അതുകൊണ്ട് പുറത്തുനിന്നു ക്ഷേത്രത്തിലെ ശ്രീകോവിലിലേക്കുള്ള പടികൾ കയറുന്നത് പോലെ തന്നെ, മനുഷ്യൻ അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് ജ്ഞാനത്തിലേക്കുള്ള പടികളും കയറുന്നു എന്ന സങ്കല്പമാണ് ഇവിടെ കുറിയ്ക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രത്തിലേക്കുള്ള യാത്ര ശരീരത്തിന്റെ യാത്രയാണെങ്കിൽ, ആറ് പടികൾ കടക്കുന്നത് സ്വന്തം ആത്മാവിലേക്കുള്ള യാത്രയാണ്.സ്വയം ശുദ്ധി ചെയ്യുകയും,മാനസിക ശുദ്ധി ചെയ്യുകയും ചെയ്യുന്ന യാത്ര.
ഈ ആശയം മറ്റൊരു രീതിയിലും വ്യാഖ്യാനിക്കാം. മനുഷ്യനെ ബന്ധിച്ചുനിർത്തുന്ന കാമം, ക്രോധം, ലോഭം, മോഹം, മദം, മാത്സര്യം എന്ന ആറു അനിഷ്ടങ്ങളെ അതിജീവിക്കേണ്ടതിന്റെ ആവശ്യകതയും “ആറു പടികൾ” എന്ന പ്രതീകത്തിൽ ചിലർ കാണുന്നു. എന്നാൽ വൈക്കം ക്ഷേത്രത്തിലെ യഥാർത്ഥ ആറു പടികളെ നേരിട്ട് ഈ ആറു ദോഷങ്ങളായി നിർവചിക്കുന്നു എന്ന് ഉറപ്പിച്ച് പറയുന്നതിനേക്കാൾ, അത് ഒരു ആത്മീയ പ്രതീകവ്യാഖ്യാനം എന്ന നിലയിൽ കാണുന്നതാണ് ഉചിതം. ശരീര ശുദ്ധിയ്ക്കു ഒപ്പം ആത്മീയ ശുദ്ധിയിലേക്കുള്ള യാത്ര.
അതുകൊണ്ടുതന്നെ “പടിയാറും കടന്നവിടെ ചെല്ലുമ്പോൾ ശിവനെ കാണാകും” എന്ന വരി ഒരു ക്ഷേത്രദർശനത്തിന്റെ വിവരണം മാത്രമല്ല. അത് മനുഷ്യജീവിതത്തിന്റെ തന്നെ ഒരു ദർശനമാണ്. ജീവിതയാത്രയിൽ പല പടികളും നമുക്ക് മുന്നിലുണ്ട്. ഓരോ പടിയും നമ്മിലുള്ള ഒരു പരിമിതിയെ മറികടക്കാനുള്ള അവസരമാണ്. അജ്ഞാനത്തിൽ നിന്ന് ജ്ഞാനത്തിലേക്ക്, അശാന്തിയിൽ നിന്ന് ശാന്തിയിലേക്ക്, ഭൗതികാസക്തിയിൽ നിന്ന് ആത്മബോധത്തിലേക്ക് മനുഷ്യൻ ഉയരുമ്പോഴാണ് യഥാർത്ഥ “ശിവദർശനം” സംഭവിക്കുന്നത്. ശിവ ദർശനം എന്നത് യഥാർത്ഥ മാനസിക ആനന്ദം എന്ന് നമുക്ക് വിശേഷിപ്പിയ്ക്കാം.
അതിനാൽ, വൈക്കം മഹാദേവന്റെ ആറു പടികൾ നമ്മോട് പറയുന്നത് വളരെ ലളിതമായ ഒരു മഹത്തായ സന്ദേശമാണ്. പവിത്രവും,പുന്യവുമായ ക്ഷേത്രത്തിലേക്ക് എത്താൻ പടികൾ കയറുന്നതുപോലെ, ഉള്ളിലെ ശിവനെ (സ്വന്തം ആത്മാവിനെ) കണ്ടെത്താനും മനുഷ്യൻ പടിപടിയായി ഉയരണം. ആ ആറു പടികളും കടന്നെത്തുന്നിടത്ത് ദർശിക്കപ്പെടുന്നത് ക്ഷേത്രത്തിലെ ശിവൻ എന്ന ദൈവീക ശില്പമോ, ലിംഗമോ മാത്രമല്ല, സ്വന്തം ഉള്ളിലെ ശിവതത്ത്വം കൂടിയാണ്. അജ്ഞതയിൽ നിന്നും,ജ്ഞാനത്തിലേക്കുള്ള യാതയിൽ നാം ഉപേക്ഷിയ്ക്കേണ്ട / സ്വയം തിരുത്തി മുന്നേറേണ്ട ആറ് വിപത്തുകളെ സൂചിപ്പിയ്ക്കുന്നതാണ് “ആറ് പടികൾ”
